'Mijn machine weet wanneer hij stuk gaat'

De maker van de maakindustrie, zo zou je Machinefabriek Börger in Hoogezand kunnen typeren. De onderneming bestaat sinds 1945 en is sindsdien een bekende naam in de Hoogezandster maakindustrie en omgeving. Maar de traditionele industrie verandert, en Börger dus ook.


Het bedrijfsportret van Börger is een aflevering in een NoordZaken-serie over Groninger bedrijven die de ommezwaai maken van traditioneel maakbedrijf naar innovatieve onderneming. Hier kunt u het verhaal van Bollegraaf Recycling Solutions uit Appingedam lezen en ook de Groninger drukkerij Lijnco en Metaaldoekweverij Drenth Holland uit Oude Pekela werken hard aan vernieuwing in de fabrieken.

Door Martijn Folkers
De 'core business' van Börger is duidelijk: het onderhouden van machines in de maakindustrie. Daarbij produceert het zelf onderdelen om deze machines te laten draaien. Maar, zo weet ook vestigingsmanager Henk Noordhuis, het aspect onderhoud neemt qua omvang af, en daar werkt Börger ook zelf aan mee.

Noordhuis weet dat maar al te goed; hij stuurt zijn manschappen zelfs aan om het onderhoud aan machines te verduurzamen. Middels predictief onderhoud aan machines proberen Noordhuis en de werknemers van Börger ervoor te zorgen dat het bedrijf bestaansrecht blijft houden.

Nieuwe werkwijze
De geboren Sappemeerster is enthousiast over het predictief onderhoud. 'Ik zeg het wat stellig', begint hij, 'maar vijftig jaar geleden deden bedrijven voornamelijk aan curatief onderhoud. De machines werden gerepareerd nadat er een onderdeel defect was. Daarna zijn veel bedrijven overgestapt op preventief onderhoud, machines krijgen een beurt nog ruim voordat een onderdeel defect kan gaan. Dat betekent dat je ook onderdelen vervangt die nog goed zijn, en dus niet optimaal zijn benut in het proces. Om dat op te vangen, werken we voor één klant nu volgens de werkwijze van het predictief onderhoud.'


Vestigingsmanager Henk Noordhuis van Machinefabriek Börger

Dat gaat als volgt. 'Stel je voor dat je een machine een beurt geeft', vervolgt hij. 'Dan vervang je ook lagers die nog goed zijn. Wat je bij predictief onderhoud doet, is eigenlijk luisteren naar de machine. Je hoort dan of een lager nog goed is. Is dat het geval, dan krjigt deze een groene sticker, is vervanging op termijn nodig, krijgt het lager een oranje kleur. Is acuut vervangen nodig wordt het rood. Door deze werkwijze kun je de onderdelen van de machine optimaal benutten.'

Leidt verandering tot minder werk?
Noordhuis plaatst een kanttekening bij predictief onderhoud. 'In feite nemen we onszelf werk uit handen', lacht hij. 'Want hierdoor gaan onderdelen langer mee, terwijl de onderdelen die we wel vervangen, een langere doorlooptijd hebben. Het gevolg is dat we minder werk aan die machine hebben.'

Dat betekent niet meteen paniek bij Machinefabriek Börger. Er is nog een wereld te winnen door deze werkwijze. 'Op dit moment werkt de top van de bedrijven al volgens deze werkwijze. Wij richten ons op de bovenkant van het midden- en kleinbedrijf, om de werkwijze door te voeren. We doen dit al voor één klant, maar we willen er meer mee doen. De kleinere bedrijven houden eerst vast aan het preventief onderhoud, wat wij overigens ook met veel plezier voor ze doen. Maar de markt gaat daar wel naar toe.'

Noordhuis wil er maar mee zeggen: de markt verandert, in een snel tempo. Machineparken bij de maakbedrijven veranderen, waardoor Börger wel moet innoveren.

Waar leiden vernieuwingen toe?
Een van die innovaties is de aankoop van een geavanceerde, vijf-assige freesmachine. 'Hiermee kan de frezer in één opspanning, het materiaal op vijf vlakken bewerken zonder te om te hoeven spannen', legt Noordhuis uit. 'Het is niet zo dat we de enige zijn met deze machine, maar het is ook niet zo dat vele bedrijven deze hebben. We onderscheiden ons hiermee, zeker.'


De vijf-assige freesmachine van Börger

Om staande te blijven in een snel veranderende markt, denkt de top van Börger voortdurend na over veranderingen. 'Met de directie en de commissarissen wordt dit zeker besproken. We denken na over een nieuwe investering om Börger door te ontwikkelen. We moeten ook wel, want de markt verandert.'

Een van de grootste uitdagingen is het klaarstomen van het personeel voor deze verandering. Opleiden is daarbij het toverwoord. 'Want dat is iets waar we flink op inzetten. Want de machines zijn zo veranderd, dat monteurs naast kennis van de werktuigbouw, ook elektrotechnische kennis moeten hebben. Onze me dewerkers gaan naar de vakopleidingen om hun kennis op te frissen. Sterker nog, sommigen vragen er zelf naar. Dat is prettig, want het specialisme moeten we laten bestaan. En dat kan vooral door het opleiden van onze mensen. Uit de markt zijn ze namelijk moeilijk te halen.'

Andere NoordZaken-verhalen staan hier.
Meer over dit onderwerp:
Industrie Ondernemers economie HOOGEZAND
Deel dit artikel:

Recent nieuws