Column: Wiegersweg

Als ik op mijn fietsrondje Kostverloren en de kasseien van de polder achter mij heb gelaten en de arbeidershuisjes van Modderland ben gepasseerd, komt de toren van Finsterwolde in zicht. Onder de Venetiaanse toren die door de poort in de voet op twee benen lijkt te staan, komt het dilemma.

Rechtdoor Finsterwolde in of linksaf langs het café via de Tjamme terug naar huis. Het is vrijdagmiddag. Ik rijd alleen. De benen zijn niet zo goed. De puf is er niet. Dus kies ik voor de Wiegersweg, de kortere koers naar Winschoten. De Wiegersweg is een straat met zo’n twintig huizen. Tien aan elke kant, die staan op stand.

Oprijlanen en rijzige bomen markeren statige villa’s. In een van die huizen woont één van de succesvolste voetballers allertijden. Als kleine rooie bracht hij mij in verrukking door Dino Zoff en Sepp Maier, de grootste doelmannen ter wereld, met vlammende wreefschoten tot figuranten te degraderen. In de straat die ook een laan zou kunnen zijn, is het stil.

C.G. Wiegersweg staat op een blauw bordje. In een ver verleden heette de straat nog Heereweg. Na de oorlog kreeg het de naam van de man die in de straat woonde. De naam van een held. Cornelis Gerrit Wiegers was adjudant van de marechaussee in de kazerne aan de straat die later zijn naam zou dragen. In de oorlog belandde hij in het verzet en hielp tientallen joden aan een onderduikadres. Samen met dominee Bas Ader uit Nieuw-Beerta en vele andere dappere mannen en vrouwen uit de graanrepubliek, redde hij het leven van vele mensen.

Begin 1945 werd hij thuis verrast door de Sicherheitsdienst. ‘Mien, ik word meegenomen!’, riep hij nog om de hoek van de keukendeur. De laatste woorden die zijn vrouw Harmina en zijn kinderen van hun man en vader zouden horen. In april, vlak voor de bevrijding van Groningen, werd hij samen met negen andere moedige Groninger verzetshelden doodgeschoten in de bossen van Anloo. Wat rest is een gedenksteen met zijn naam tussen de Drentse bomen. En de naam van een mooi idyllische straatje, in Finsterwolde.

Ik kwam voor het eerst in de C.G. Wiegersweg in de jaren negentig. Samen met mijn broer met de zenuwen in onze keel zochten we het huis van onze moeder. Onze biologische moeder. Een eerste ontmoeting met de vrouw van ons vlees en bloed. Een ontmoeting die niet zonder tranen bleef.

Onze moeder had maanden ondergedoken gezeten in haar eigen huis. Zwanger van een rooie tweeling. Het gevolg van een buitenechtelijke daad met een getrouwde man. Onze vader. Die schande wilde haar vader van Gronings goede komaf niet. De buitenwereld moest in het ongewis blijven van de liefdelijke dwaling van zijn dochter.

Hoe dichter de geboorte van mijn broer en mij naderde, hoe meer de druk werd opgevoerd op een zwangere vrouw die alleen stond in haar familie. Alleen stond in haar wereld . De baby’s moesten weg. De schande moest worden weggepoetst. Alsof we er nooit zouden zijn geweest.

Een besluit dat een moeder nooit wil nemen, werd voor haar gemaakt. Ze wilde haar twee jongens niet kwijt, maar ze bezweek onder de druk van de familie en de Kinderbescherming die bij hoog en bij laag volhield dat het beter was dat twee jongens werden afgestaan. Voor een beter leven. Na de geboorte werden wij van de moederlijke liefde weggehaald en in het weeshuis aan de Sint Jansstraat in Stad ondergebracht.

Onze moeder bleef alleen achter. Ze moest het zelf zien te rooien met iets waar ze pas veel later het besef van zou krijgen.

Onze moeder was een onderduikster. Een heel andere onderduikster die Cornelis Wiegers in de oorlog wist te helpen. Wiegers moest zijn hulp aan de onderduikers bekopen met de dood. Mijn moeder moest het onderduiken bekopen met een trauma die ze tot aan de dag van vandaag met zich meedraagt.

Twee mensen met hun eigen tragische geschiedenis wonend aan een mooi idyllisch straatje, in Finsterwolde.

Voor mij, verderop aan de Wiegersweg, in de weilanden in de bocht langs het meer van De Tjamme, rijdt een wielrenner. Misschien kan ik hem nog net voor Beerta inhalen.

Erik Hulsegge
Meer over dit onderwerp:
columns
Deel dit artikel:

Recent nieuws