Dagwoord: POZZIE

© RTV Noord
Siemon Reker neemt in maart volgend jaar afscheid als hoogleraar Groninger taal en cultuur aan de RUG. Vanaf 2 maart pakt hij dagelijks een publicatie uit zijn Groninger boekenkast en legt de vinger telkens bij één wisselend woord daaruit. Dat resulteert in de werkdagelijkse column Dagwoord.
Tine Hagedoorn werd in 1865 geboren in een onderwijzersgezin in Garrelsweer. Zijzelf werd ook onderwijzeres, wat haar in Drenthe bracht. Op 81-jarige leeftijd overleed ze in Meppel (1947). Ze heette
Tine
, maar officieel
Trijntje
. Allicht heeft ze als kind de naam
Trientje
een poosje niet goed gezegd en is ze een van de vele gevallen waarbij een onvolkomen kinderuitspraak gepromoveerd werd tot de gangbare roepnaam.
Betrekkelijk vroeg in de 20ste eeuw schreef ze zeer geregeld kleine gedichtjes in het Nieuwsblad van het Noorden, veelal onder de aanduiding T.H. Daar stond ook wel als rubrieksaanduiding Grunniger Vèrskes boven, wat later de naam werd van een klein bundeltje dat uitgegeven werd bij R. Boer in Assen. Het zijn vooral anecdotisch-sentimentele versjes met een glimlachje en tranen, pijnlijk en komisch. Kinderen spelen er een frequente rol in, zij het niet in alle teksten.
De zeven coupletten van Boas Jans (blz. 28-29) bevatten het triest aflopende verhaal van een oude man die in een nog veel ouder huisje woont waar hij het feitelijk niet langer uit kan houden. Het waarkhoes 'armenhuis' zal zijn nabije bestemming worden. Hij raakt van verdriet aan het denken en denken - en uiteindelijk wijst de schrijfster ons op een sloot naast het huisje van Boas Jans. In 't waarkhoes komt 'e nait is dan de laatste regel die de lezer aan het denken kan zetten.
Oud en arm wordt hij in de eerste strofe genoemd en hij staat er alleen voor. Hij heeft wel 'n possie kinder: "Moar já, dei hélp'n nait." Daar is het woord possie 'portie' pijnlijk-komisch gebruikt voor een grote hoeveelheid. In de aanduiding neemt Tine Hagedoorn direct afstand van hen, want ze laten hun oude vader simpelweg stikken. Pozzie heeft in het Gronings net als in het Nederlands een vage, onbestemde metgezel in het volgende woord. Een portie geluk, een portie zelfvertrouwen. Van Dale en Ter Laan zijn het eens over de ook gangbare betekenis 'veel', maar dat verdoezelt toch een beetje wat we in zo'n geval gratis aan informatie meegeleverd krijgen. Pozzie en portie is zeker als aanduider van het aantal kinderen niet-neutraal.
T. Hagedoorn, Grunniger Vèrskes. Assen, z.j. (1922?)