Een uitstekend recept om het vertrouwen van de Groningers om zeep te helpen

Gaswinningslocatie Scheemderzwaag
Gaswinningslocatie Scheemderzwaag © ANP/Bewerking RTV Noord
Haagse politici hebben wel vaker een uitglijder gemaakt in het dossier over de gaswinning in Groningen. Maar wat de VVD in de Eerste Kamer deze week presteerde, tart elke beschrijving. Het aangenomen voorstel om het definitief dichtdraaien van de gaskraan nog eens tegen het licht te houden, zorgde voor chaos en emotie.
Woede en verbijstering streden om voorrang bij commissaris van de koning René Paas, de Groninger Bodem Beweging en Statenleden. Ook in Den Haag zorgde de move van de VVD - met in het kielzog de PVV, de BBB en andere senaatsfracties, die het voorstel steunden - voor gefronste wenkbrauwen.
Staatssecretaris Hans Vijlbrief (Mijnbouw, D66) reageerde vandaag in de Tweede Kamer als door een wesp gestoken. Zijn boodschap aan de senaat was duidelijk: verdere vertraging wordt niet geduld. Hij onderstreepte dit door te dreigen met opstappen. En terecht.
Vijlbrief loopt al een paar jaar het vuur uit zijn sloffen voor Groningen. Hij is misschien wel de enige Haagse bewindsman (m/v) die in Groningen wordt gepruimd. Alle moeizaam opgebouwde goodwill dreigde hij in één klap kwijt te raken. Om zijn geloofwaardigheid te behouden moest hij zijn spierballen laten rollen.
De powerplay van Vijlbrief had resultaat: VVD en ook de BBB wisten niet hoe snel ze moesten verklaren dat het allemaal niet zo bedoeld was en dat het wel goedkomt met de spoedige sluiting van de gaskraan.
Dat mag zo zijn, de nieuwe politieke en psychologische schade in Groningen is er niet minder om. ‘Pijnlijk en beschamend', klinkt het alom. Oud-bestuurder en PvdA-prominent Jacques Wallage verwoordde het treffend: ‘Het grootste probleem dat we hebben is niet dat al die scheuren nog moeten worden opgelost, of huizen worden gebouwd. Dat kan je uiteindelijk regelen. Het grootste probleem is dat het vertrouwen fundamenteel geschonden is.’
VVD-senator Caspar van den Berg - onder meer werkzaam als hoogleraar bij de Rijksuniversiteit Groningen - bezweert dat er sprake is van een misverstand. Dat klinkt niet erg geloofwaardig voor een partij die al ruim een decennium in het centrum van de macht zit.
Toeval bestaat niet, zal de argwanende Groninger denken. Een nieuw kabinet met nieuwe plannen. Die kosten geld, terwijl er waarschijnlijk miljarden moeten worden bezuinigd. En waar valt er dan nog geld te halen? Juist…
Mogelijk is er sprake van een misstap van onervaren politici, zoals Wallage veronderstelt. Maar in het collectieve onderbewustzijn van Groningen klinkt een stem die waarschuwt dat er misschien meer aan de hand is.
Groningen kan pas opgelucht ademhalen als het sluiten van de gaskraan officieel is vastgelegd. Hopelijk valt dat besluit nog deze maand. Dan kunnen we onze aandacht volledig richten op het economisch en sociaal herstel van onze mooie provincie. Dat is al moeilijk genoeg.