Westerwolde wint: COA moet aantal asielzoekers in Ter Apel terugbrengen naar 2000 (update)

Burgemeester Jaap Velema is geëmotioneerd na de uitspraak in het kort geding
Burgemeester Jaap Velema is geëmotioneerd na de uitspraak in het kort geding © RTV Noord
Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) moet het aantal asielzoekers dat in het aanmeldcentrum in Ter Apel verblijft terugbrengen tot 2.000. De opvangorganisatie krijgt hier vier weken de tijd voor.
Dat heeft de rechter beslist in een kort geding dat was aangespannen door de gemeente Westerwolde.
Bekijk hier de toelichting van persrechter Wiebe Claus:
'Het maximum van 2.000 asielzoekers moet worden gehandhaafd'
Burgemeester Jaap Velema is blij met de uitspraak. ‘Dit is een belangrijke stap in het begin van de oplossing van de problemen die we in Ter Apel ervaren. Ik ben er heel blij mee, maar het was ook wel vervelend om te doen, omdat je niet gauw tegenover elkaar wil staan. Maar de nood was hoog.’
‘Dit is een hele belangrijke kanteling voor een goede opvang in Nederland en om de veiligheid en leefbaarheid van mijn inwoners te borgen. Ik probeer ingetogen blij te zijn.’
Bekijk hier de hele reactie van Velema:
Velema: 'Een belangrijke stap naar de oplossing'

Maximaal 2.000 asielzoekers

Westerwolde had in dat kort geding geëist dat het COA zich houdt aan het in 2010 afgesproken maximum van 2.000 asielzoekers in de opvanglocatie. Voor iedere dag dat het COA zich niet aan deze voorwaarden houdt, moet een dwangsom betalen van 15.000 euro, met een maximum van 1.5 miljoen euro. De gemeente had een dwangsom van 25.000 euro per dag geeist.
Bekijk de uitspraak van de rechter:
Rechter besluit: aantal asielzoekers in Ter Apel moet naar 2.000

Steeds te veel mensen in Ter Apel

Sinds november verblijven er structureel honderden mensen meer in het aanmeldcentrum in Ter Apel. Volgens Westerwolde en negen andere gemeenten voldoet de opvang daardoor niet aan de eisen van hygiëne en is het er fysiek onveilig. Ook de Inspectie Justitie en Veiligheid concludeerde begin december al dat de veiligheid in het geding is. Vandaag zijn er volgens de burgemeester 2230 mensen op de opvanglocatie aanwezig, 230 te veel.
Bekijk hier het hele kort geding terug:
Kijk terug: kort geding Westerwolde tegen COA

Andere gemeenten moeten beter meewerken

De rechter is het met de gemeente Westerwolde eens dat het COA meer opvanglocaties elders zal moeten regelen, om ervoor te zorgen dat de druk op Ter Apel vermindert. Dat andere gemeenten hier niet aan meewerken, is volgens de rechtbank geen reden de afspraken met Westerwolde te schenden.
Vandaag werd in de Eerste Kamer zoals verwacht de spreidingswet aangenomen. Uitgangspunt van deze wet is dat asielzoekers beter over de gemeenten in Nederland worden verdeeld. Dat zou op termijn de situatie in Ter Apel kunnen verlichten.

Nooit voor de rechter moeten staan

Bestuursvoorzitter Milo Schoenmaker van het COA zegt niet blij te zijn met de uitspraak van de rechter. ‘Tegelijkertijd vinden wij eigenlijk dat we nooit voor de rechter hadden moeten staan. Want we zijn het inhoudelijk eens met de gemeente. Wij willen ook niet meer dan 2.000 mensen opvangen.’
Milo Schoenmaker van het COA
Milo Schoenmaker van het COA © RTV Noord
‘Deze uitspraak kan ons op zichzelf wel helpen om gemeenten wat sneller in beweging te brengen. Zeker nu ook de spreidingswet is aangenomen. Ook die gemeenten die tot nu toe niets of heel weinig doen.’

Niet zeker of het gaat lukken

Het is volgens Schoenmaker absoluut niet zeker dat het ook gaat lukken. ‘Al twee jaar lang werken we onszelf een slag in de rondte om dit voor elkaar te brengen. We zijn enorm gegroeid in het aantal locaties. Maar we moeten ook constateren dat het nog niet helemaal gelukt is. Van de 64.000 mensen die we nu opvangen, hebben we in Ter Apel iets meer dan 2.000.’
Of het COA in hoger beroep gaat weet Schoenmaker nog niet. ‘We gaan de uitspraak nog eens even goed lezen. Ik ben in principe geen grote fan van rechtszaken. En dat is mijn organisatie ook niet. We moeten het in dit land met elkaar bestuurlijk oplossen.’