Onthulling van 21 Stolpersteine in Hoogezand: 'Belangrijk, want het antisemitisme neemt weer toe'

Burgemeester Adriaan Hoogendoorn onthult samen met basisscholieren Stolpersteine in Hoogezand
Burgemeester Adriaan Hoogendoorn onthult samen met basisscholieren Stolpersteine in Hoogezand © Gemeente Midden-Groningen
Burgemeester Adriaan Hoogendoorn en kinderen van groep 7 en 8 van drie basisscholen in Hoogezand hebben 21 Stolpersteine onthuld in Hoogezand. De struikelstenen zijn gelegd ter nagedachtenis aan 21 Joodse inwoners die in Hoogezand woonden en tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn weggevoerd en vermoord in Auschwitz, Sobibor en Mauthausen.
Voorafgaand aan de onthulling was er een herdenkingsbijeenkomst in de Damkerk. De voorzitter van Stichting Herdenkingsstenen Midden-Groningen Koos van der Span gaf daar uitleg over de stichting en de legging van de struikelstenen.

Onthulling op vier locaties

De daadwerkelijke onthulling vond plaats bij de vier stenen die liggen bij de Knijpslaan 28 in Hoogezand. Daarnaast liggen er in Hoogezand nog zes stenen bij Meint Veningastraat 86, vier stenen bij Hoofdstraat 266 en zeven stenen bij Kalkwijk 27.
Burgemeester Hoogendoorn: 'Bijna 200 Joodse inwoners van onze gemeente hebben de Holocaust niet overleefd. Met de legging van de 21 Stolpersteine in Hoogezand herdenken we vandaag niet alleen de slachtoffers die destijds hier in Hoogezand woonden, maar ook alle andere slachtoffers van de Holocaust in onze gemeente'
Kinderen van groep 7 en 8 en burgmeester Hoogendoorn onthullen de Stolpersteine bij de Knijpslaan 28 in Hoogezand
Kinderen van groep 7 en 8 en burgmeester Hoogendoorn onthullen de Stolpersteine bij de Knijpslaan 28 in Hoogezand © Gemeente Midden-Groningen

'Het kwaad blijft zich herhalen'

'Met pijn in mijn hart moet ik constateren dat het kwaad zich blijft herhalen. Het antisemitisme neemt weer toe. Daarom is het plaatsen van struikelstenen in onze gemeente door de Stichting Herdenkingsstenen Midden-Groningen zo belangrijk. Haat en geweld maken slachtoffers, aan alle kanten', aldus Hoogendoorn.
Oorsprong Stolpersteine
Stolpersteine (struikelstenen) is een project van de Duitse kunstenaar Gunter Demnig (Berlijn, 1947). De gedenkstenen zijn bedoeld om slachtoffers van het nazisme in de Tweede Wereldoorlog te herdenken. De straatklinkers met een messingplaatje met daarop de naam, geboorte- en overlijdensgegevens worden geplaatst voor het voormalig huis van het slachtoffer.
De eerste zogeheten struikelsteen werd in 1992 geplaatst. Nu zijn er verspreid door Europa al zo'n 90.000 Stolpersteine gelegd, waarvan meer dan zeshonderd in de provincie Groningen.
Hoogendoorn benadrukt het belang van stilstaan bij het verleden. 'De meeste mensen kozen niet zelf voor de oorlog waarvan zij het slachtoffer worden. Ze hebben allemaal een gezicht en een naam. We moeten geen onderscheid willen maken in de slachtoffers van oorlogen. Het ene slachtoffer is niet erger dan de andere. Want in een tijd waarin de oorlog soms heel dichtbij komt, is het ook voor de huidige generatie juist zo belangrijk om te beseffen waar onverdraagzaamheid en haat toe kunnen leiden.'
Geen persbericht 'om kans op ongeregeldheden zo klein mogelijk te houden'
De gemeente Midden-Groningen heeft bewust pas na afloop van de onthulling van de struikelstenen een persbericht de deur uit doen gaan. ‘We hebben besloten er van tevoren iets minder aandacht aan te geven dan normaal’, vertelt woordvoerder van de gemeente Mark Dijkman.
‘In de huidige situatie hebben we ervoor gekozen de kans op eventuele ongeregeldheden zo klein mogelijk te houden. We willen als gemeente geen dingen oproepen. We zien dat het naar aanleiding van de oorlog in Gaza de afgelopen tijd onrustig is. Kijk bijvoorbeeld naar de demonstraties rondom de opening van het Nationaal Holocaust Museum afgelopen weekend in Amsterdam.’
''Voorzorgsmaatregel’ is een groot woord, want er waren geen aanwijzingen dat er iets zou gebeuren’, benadrukt de woordvoerder. ‘De onthulling van de stenen is dan ook rustig en mooi verlopen.’