Vijf vragen over het Akkoord van Westerlee

© Archief (Carl Hoekstra/RTVNoord)
Het is anderhalf geleden dat de handtekeningen onder het Akkoord van Westerlee zijn gezet. En al die tijd is er veel te doen over de uitvoering. Maar wat is nu precies het probleem? RTV Noord zet de vijf belangrijkste vragen op een rij.

Wat is het Akkoord van Westerlee?

De gemeenten in Oost Groningen spreken af voor meer reguliere banen in Oost-Groningen te zorgen. De werkgelegenheid in het gebied moet minder afhankelijk worden van de sociale werkvoorzieningschappen Synergon en Wedeka. Die hebben samen zo'n drieduizend mensen in dienst en daarmee zijn ze veruit de grootste werkgever in de regio.
Het ministerie van Sociale Zaken erkent dat er iets moet gebeuren. Volgens staatssecretaris Jetta Klijnsma (PvdA) is de schaal van de problemen in Oost-Groningen uniek in Nederland. Daarom stelt ze miljoenen euro's beschikbaar om de problemen aan te pakken. De gemeenten moeten dan wel eendrachtig plannen maken.
Die plannen worden op 27 januari 2015 gepresenteerd: het Akkoord van Westerlee is geboren.

Waarvoor is het geld bedoeld?

De verdeling van oorspronkelijk 18 miljoen euro voor Oost-Groningen is als volgt gemaakt:
- Er is 1 miljoen euro beschikbaar voor de omvorming van werkvoorzieningsschappen Synergon en Wedeka tot een nieuwe organisatie;
- Er ligt 10 miljoen euro klaar voor overige kosten die de omvorming met zich mee brengt, zoals huisvestingskosten of personele kosten, maar ook kosten voor bijvoorbeeld onderzoeksbureau's;
- Er is 7 miljoen euro gereserveerd voor een sectorplan om medewerkers die werkloos raken bij de omvorming van naar nieuw werk te begeleiden.

Krijgt Oost-Groningen wel 18 miljoen euro?

Nee. Staatssecretaris Jetta Klijnsma (PvdA) van Sociale Zaken zegde maximaal 18 miljoen euro toe, maar de regio moest zelf wel met goede plannen komen om dat complete bedrag te krijgen. De eerder genoemde verdeling speelt daar ook een rol in.
Voor het begeleiden van mensen naar nieuw werk is maximaal 7 miljoen euro gereserveerd,maar de bestuurders hebben slechts een aanvraag gedaan voor plannen ter waarde van één miljoen euro. Dat betekent wel dat er van de oorspronkelijke 18 miljoen dus nog maximaal 12 miljoen over is. De laatste 6 miljoen euro krijgt Oost-Groningen definitief niet meer.
Of Oost-Groningen de nog beschikbare 12 miljoen krijgt, ligt aan de regio zelf. Één miljoen is zoals genoemd bedoeld voor begeleiding van werk-naar-werk. Nog eens één miljoen is beschikbaar voor de omvorming van Wedeka en Synergon. De overige 10 miljoen euro is verdeeld over een aantal jaar. De eerste 5 miljoen krijgt de regio alleen als alle gemeenten zich achter het plan scharen.

Waarom botsen de verschillende gemeentebesturen keer op keer?

De gemeentebesturen van Stadskanaal en Veendam zien de toekomst van Wedeka en Synergon anders voor zich dat Oldambt, Pekela, Menterwolde, Bellingwedde, Vlagtwedde en de Drentse gemeente Borger-Odoorn.
Stadskanaal en Veendam willen grip blijven houden op de zaak en vinden dat ze in het plan te weinig te zeggen krijgen over Wedeka en de begeleiding van werk-naar-werk. De andere gemeenten zien dat anders als het om Synergon gaat. Zij leggen zich neer bij de plannen van gebiedsregisseurs Bert Middel en Gerard Kremer, want ze zijn bang dat de miljoenen van Klijnsma hen anders door de vingers glippen.

Wat moet er nog gebeuren om aanspraak te maken op het geld uit Den Haag?

Alleen een nauwe samenwerking en een gemeenschappelijk gepresenteerd plan richting staatssecretaris Jetta Klijnsma kan ertoe leiden dat Oost-Groningen geld krijgt uit Den Haag. Een deel van de miljoenen blijft ongebruikt, omdat de bestuurders in Oost-Groningen zelf onvoldoende plannen hebben ontwikkeld.
De gebiedsregisseurs Middel en Kremer hebben in het kernteam afgesproken dat hun plan ongewijzigd wordt voorgelegd aan de gemeenteraden van de betrokken gemeenten in Oost-Groningen. Om het geld naar Oost-Groningen te krijgen, dienen alle gemeenteraden in te stemmen met het plan.
Wanneer er op deze manier eensgezindheid is, kunnen de gebiedsregisseurs hun plan naar Den Haag sturen. Daarna zal staatssecretaris Klijnsma oordelen of en hoeveel geld Oost-Groningen krijgt van het Rijk.

Lees ook: