Bijzondere aandoening: 'Ik klink ineens een beetje Duits'

© RTV Noord
Van gewoon ABN spreken naar plotseling een buitenlands klinkend accent hebben. Dat overkwam de Haagse Nissa. Ze heeft last van het Foreign Accent Syndrome, kortweg FAS. Een zeldzame aandoening waarbij het klinkt alsof je uit een ander land komt.
Neurolinguist Stefanie Keulen promoveerde woensdag op haar onderzoek naar deze stoornis aan de Rijksuniversiteit Groningen (RUG).

Een beetje Duits

Nissa klinkt voor haar gevoel een beetje Duits. 'Omdat ik soms Duitse woorden gebruik, waarom weet ik niet. Ook verander ik klinkers. Daar kan ik niets aan doen, dat gaat vanzelf. Mijn uitspraak is anders, maar ook mijn stem is veranderd. Ik klink bijvoorbeeld heser. Het blijft raar, want deze stem past helemaal niet bij mij,' vertelt Nissa op NPO radio 1.

Niet altijd fijne reacties

Haar vrienden en familie accepteren het, maar van vreemden krijgt ze niet altijd fijne reacties. 'Mensen die mij niet kennen, behandelen me alsof ik dingen niet begrijp. Ze gaan raar tegen me praten. Of soms zelfs op dezelfde manier praten. Een soort pestgedrag.'

Verschillende vormen

Uit het onderzoek van Keulen komt naar voren dat er verschillende vormen zijn. 'Je kan FAS ontwikkelen na een hersenaandoening, een beroerte bijvoorbeeld, maar er kan ook een psychiatrische oorzaak zijn. Ook worden er kinderen geboren met FAS. Zij hebben vanaf de geboorte moeite om het accent van hun moedertaal of ouders aan te nemen', zegt Keulen.

Zeldzame aandoening

De aandoening komt volgens Keulen weinig voor. 'Voor mijn proefschrift heb ik ongeveer 180 publicaties gevonden waarin melding wordt gemaakt van patiënten met FAS. Ze hebben niet allemaal een buitenlands accent. Sommigen spreken met een voor hen bekend of onbekend dialect.'

Hangt er vanaf

Welk accent of dialect precies, daar zijn luisteraars het vaak niet over eens. 'Het hangt er helemaal vanaf welke talen mensen zelf kennen, welk referentiekader ze hebben. Als jij bijvoorbeeld geen Swahili kent, zul je dat er niet in herkennen, maar misschien wel Spaans of Duits,' zegt Keulen.