Column: t Ofbrannen van Grunnen

© RTV Noord
Op het strandbedje naast me is het stil. De zee ruist. De zon schijnt. De hemel kleurt. Strakblauw. Vakantie zoals vakantie moet zijn. Onder het rieten parasolletje geniet ik met een biertje in de ene en een boek over Arie Haan in de andere hand.
'Potverdriedubbeltjesnogaantou!!!'
Van schrik laat ik bijna het biertje in het Griekse zand vallen. De vloek van Lientje galmt na op het stille strand. Een rokende Duitse man met bierbuik en zijn hoogblonde vrouw in een te klein badpak kijken verstoord onze kant op.
Woest gooit Lientje haar tijdschrift in het zand. 'Nou mouten ze der toch echt n moal mit ophollen!' Lientjes ogen spuwen vuur. Ik weet dat ik nu iets moet zeggen. 'Woar mit laiverd?' hou ik het voorzichtig. 'Om ons Grunnen of te brannen!' en met een giftige blik knikt ze naar het tijdschrift in het zand.
Ik zie dat het de Quest is. Lientje is normaal gesproken dol op de Quest. Er gaat geen vakantie voorbij of ze staat bij vertrek op het vliegveld als allereerste in de boekenkiosk om het populair wetenschappelijke blad Quest te kopen. Lientje is namelijk dol op weetjes . Lientje is ook fanatiek deelnemer van de maandelijkse pubquiz in café De Klos bij ons om de hoek.
Daar komt ze met de gekste weetjes van terug. Die ik ook allemaal moet aanhoren. 'Van welk land begint als enige ter wereld de hoofdstad met een I van Isaak? (1*) of 'Welk medicijn is vernoemd naar de god van de dromen?'(2*) Ik moet dan het antwoord raden en het laat zich raden dat ik dat niet weet.
Triomfantelijk krijg ik dan het antwoord. Met de weetjes uit de Quest is dat al net zo. Of ik wel weet dat mensen gemiddeld 1,6 keer zo hard praten als ze aan het bellen zijn? 'Joawaoh laiverd', zeg ik. 'En doe wel tien keer' komt er meteen venijnig achteraan.
Dat mensen tussen de 18 en de 24 jaar de grootste zeurders zijn en dat het liedje Stille Willie van de BB-band gebaseerd is op het nummer Big Joe and Phantom 309 van Tom Waits. Kijk dat vind ik dan wel weer leuk om te weten. Maar kennelijk heeft de Quest het nu flink verbruid bij Lientje.
'Most nou toch es heuren'. En Lientje leest voor uit een artikel waarom we sommige accenten charmant vinden en anderen niet. Zo is Limburgs gezellig maar ook dommig. Randstedelijk vinden we beschaafd. Mensen met een accent worden beschouwd als tikje dommig maar tegelijkertijd ook als lief, gezellig en charmant. Maar nu komt het: 'Het Gronings is een ongelukkige uitzondering op die regel. Het wordt enkel als boers , stug en onbegrijpelijk ervaren…'
Bij het voorlezen komt er andermaal stoom uit de oren van Lientje. 'Mor dit is nog nait alles' en Lientje bladert, af en toe haar vingers nat makend, verder in de Quest. 'Hier heb 'k het'.
Het is een artikel over dertig worden. Waarom we dertig worden zo erg vinden. Daarin wordt sociologe Isabelle Diepstraten geciteerd. Zij omschrijft zichzelf als Randstelijk freelancer en zegt: 'In Oost Groningen waar je niet tussen jouw soort mensen zit, zou je minder competitie en stress ervaren..'
Oeps, hier worden wij afgeschilderd als een ander soort mensen. Even verderop in het artikel staat er nog meer. Lientje leest 'Je hoeft echt niet meteen naar Oost-Groningen te rijden maar als je in de kroeg iemand tegenkomt met een heel ander leven praat daar dan eens mee'.
Och, och. Hier worden wij Oost-Groningers als mensen neergezet met een heel ander leven. 'Of wie hier nait haard waarken en onze aigen sores hebben….'Lientje valt stil en zegt niks meer. Dan is ze pas echt boos.
Ik moet denken aan wijlen Pieter Smit. Onze veel te vroeg overleden burgemeester. Het 'gerenommeerde' tijdschrift Elsevier had Oost-Groningen een paar jaar terug weer eens afgeschilderd als desolaat en huizen dichtgeplakt met kranten.
Pieter stuurde daarna elke maand een kaartje met 'Groeten uit het Mooie Groningen' met daarop een afbeelding van ons schitterende Groninger landschap.
'As ve terugge binnen bie hoes mouten we vot eem kaartje kopen', zeg ik als we rood verbrand teruglopen naar ons hotel.
De Quest blijft achter op het strand, in de prullenbak achter de strandtent.
Erik Hulsegge
1* Pakistan (Islamabad)
2* Morfine (Morpheus)