'We kunnen leren van onze voorouders op de wierden en terpen'

Aangetrokken door de grazige weiden op de kwelders vestigden in de zesde eeuw voor Christus de eerste mensen zich in wat we nu het Gronings-Friese wierdenland noemen.

In het boek 'Terpen en wierden: tweeduizend jaar dynamische ontwikkeling' beschrijft historicus Erik Betten aan de hand van de nieuwste inzichten de ontstaansgeschiedenis van het gebied.

En de kennis die is opgebouwd door onze voorouders, zou in de toekomst ook nog wel eens relevant kunnen worden zegt hij.

Eilandje in een woelige zee

Het klassieke beeld van de wierde vroeger, als een kunstmatig eilandje in een woelige zee waar nog net plek was voor een paar koeien, is er een die van tafel kan.

'We weten inmiddels dat het kwelderlandschap niet bij iedere vloed onder water kwam te staan,' vertelt Betten. 'Ook het beeld dat vanaf het jaar 1000 na Christus de eerste dijken werden aangelegd is onjuist.'

'De eerste bewoners hadden al bedacht dat als je water ergens niet wilt hebben, je het met een dijkje tegen kan houden. Zelfs een kind op het strand heeft dat al door.'

Een welvarende tijd

De Groningse en Friese wierden kenden in de eerste eeuw van onze jaartelling een ongekende bloei.

'Het was de tijd dat de Romeinen in het zuiden langs de Rijn zaten. Het was in het wierdengebied toen erg dicht bevolkt. Tussen de twintig- en veertigduizend inwoners telde de kleiige strook langs onze kust,' legt Betten uit.

'Het was een welvarende tijd. De handel met de Romeinen en andere volken floreerde. De wierdebewoners hadden genoeg te eten en werden ook behoorlijk oud.'

Godlinze noem ik de gaafst wierde omdat die zo mooi zijn oorspronkelijke vorm heeft behouden
Erik Betten - historicus

Godlinze en, Warffum

Betten gaat in het nieuwe boek specifiek in op de geschiedenis van onder meer de wierden Godlinze en Warffum.

'Godlinze noem ik de gaafst wierde omdat die zo mooi zijn oorspronkelijke vorm heeft behouden. De klassieke vorm die we van een wierde hebben, zo'n heuvel met een osseweg er omheen.'

'Warffum is de grootste bewoonde wierde die we kennen. Dat merk je ook als je daar bent. Mooie rechte wegen die over de wierde lopen en waardoor je mooi de bolling van de wierde kunt zien. Die strekt zich honderden meters uit.'

De vraag is hoe je om gaat met een zee die weer gevaarlijk kan worden en ik denk dat onze voorouders op de wierde ons veel hebben geleerd over hoe je dat aanpakt
Erik Betten - historicus

De lessen van onze voorouders

Betten denkt dat de geschiedenis van de wierden ons ook van dienst kan zijn voor de toekomst.

'De laatste tijd hoor je weer berichten dat de zeespiegel toch sneller stijgt dan gedacht. De zeedijk waar we lang op hebben kunnen vertrouwen krijgt het moeilijk. De vraag is hoe je om gaat met een zee die weer gevaarlijk kan worden en ik denk dat onze voorouders op de wierde ons veel hebben geleerd over hoe je dat aanpakt.'

Meer over dit onderwerp:
dronrijp
Deel dit artikel:

Recent nieuws