Instellingen

Vergeefse zoektocht bij Stad naar Duits vliegtuig

Ònderzoeker Harrie Koning kon met zijn metaaldector geen resten van het vliegtuig ontdekken.
Ònderzoeker Harrie Koning kon met zijn metaaldector geen resten van het vliegtuig ontdekken. © Reinder Smith/RTV Noord

Onderzoekers hebben dinsdag, net buiten Stad, met metaaldetectoren tevergeefs gezocht naar het wrak van een Duits oorlogsvliegtuig. Als het wrak nog aanwezig is, zit het inmiddels zo diep in de grond dat het niet met metaaldetectoren te vinden is.

Het toestel, een jager van het type Focke Wulf 190-d, stortte op 24 februari 1945 neer. Dat gebeurde vlak bij de spoorbrug over het van Starkenborghkanaal, net buiten de Stad.

Parachutesprong

De piloot, Gerhard Kroll, sprong volgens de overleveringen met zijn parachute uit het vliegtuig en kwam aan de andere kant van het kanaal terecht op de muur van de Joodse begraafplaats daar.

In de jaren negentig van de vorige eeuw is de spoordijk en omgeving verhoogd in verband met de plaatsing van de nieuwe spoorbrug en de aanleg van een fietspad. Als de resten van het wrak nog aanwezig zijn, zitten ze inmiddels onder twee meter nieuwe klei verborgen.

Emmers en stukken hoefijzer

'In de opgebrachte laag grond zitten oude emmers, stukken hoefijzer en andere metalen voorwerpen. Onze metaaldetectoren slaan daardoor steeds uit. Of er dieper in de grond nog iets zit, kunnen we dan niet meer vaststellen', aldus één van de onderzoekers, Harrie Koning uit Stadskanaal.

Het verhaal dat op deze bewuste plek nog de wrakstukken van een Duitse jager in de grond zouden zitten, circuleert al jaren in de wereld van de luchtvaart-enthousiasten.

De mysterieuze piloot Gerhard Kroll

Wat er precies is gebeurd die dag is onduidelijk. Maar tijdens een gevecht met geallieerde jagers werd een Duits toestel net buiten de Stad neergeschoten.

Volgens de archieven gaat het om een Focke Wulff 190-D. Een toestel dat doorgaat voor één van de beste jagers uit de Tweede Wereldoorlog. Het was ingedeeld bij het fameuze Duitse Jagdgeschwader 54 en de piloot zou Gerhard Kroll zijn geweest.

Een gevechtsvliegtuig dat te vergelijken is met de Focke Wulff 190-D.

Brandwonden

Alleen wie goed gaat zoeken, komt erachter dat die Kroll in de periode 1944-1945 meerdere malen is neergeschoten. Zo maakte hij een paar weken voor de crash in Groningen een noodlanding bij Rotterdam, waarbij hij ernstige brandwonden opliep.

Maar twee weken later vloog Kroll alweer rond. Volgens die ene bron was Kroll een groot vlieger, een Duitse 'Aas' die 37 geallieerde vliegtuigen neerschoot. Volgens andere bronnen heeft hij nooit iets neer geschoten.

Gesigneerde tekeningen

Onderzoeker Dirk Munk heeft onderzocht hoe dat zit, maar komt er niet uit. Wel is Kroll na de oorlog vermoedelijk in Amerika geweest en heeft hij over de luchtoorlog verteld.

'Je kunt op het internet voor 245 dollar zelfs door hem gesigneerde tekeningen kopen van zijn vliegtuig tijdens de oorlog', aldus Munk, die via Amerikaanse contacten wel een portret van de mysterieuze piloot op de kop heeft getikt.

De mysterieuze piloot Gerhard Kroll.

Zoektocht gestaakt

De zoektocht is voorlopig afgeblazen. 'Opgravingen naar vliegtuigen mogen alleen door de overheid worden gedaan en dieper dan 30 centimeter mogen wij dus niet zoeken. En als het toestel er nog ligt, zit het veel dieper in de grond. Daar komen we nooit bij', aldus Koning