'Ik mag toch wel andere kiezers willen?'

De helft van alle Groningers mocht woensdag stemmen in de nieuwe gemeenten Het Hogeland, Westerkwartier en Groningen. De helft van die helft deed dat ook. Welke lessen zijn er te trekken, Beter Weters?

Lokale zaken

Tja, dat krijg je er nu van. Om dicht bij huis te blijven: de Haagse arrogantie (meeregeren ten koste van soms weerzinwekkende compromissen, en het negeren van lokale zaken die wezenlijk het electoraal gedrag bepalen, zoals de aardgasellende en de gedwongen herindeling(en)), bepaalt de verkiezingsuitslag; net zo goed als het bijna principieel niet mee willen regeren dat doet.
 

Rekening gepresenteerd

Het resultaat: D66 bijna weggevaagd, en het opportunistische GL riant op het pluche. Voor landelijk beleid en gedrag word je lokaal afgestraft, of juist beloond, dus. Laat dit een les zijn voor de komende Statenverkiezingen: wie niets geeft om wat er werkelijk toe doet in de directe leefomgeving van mensen, krijgt de rekening als vanzelf gepresenteerd. En niet enkel in de vorm van desinteresse (lage opkomst; weinig vertrouwen in de politiek), maar door verkiezingsuitslagen.

Fokke Fennema was predikant op 't Hoogeland. Hij is lid van D66 en is namens die partij raadslid in Oldambt. Meer...

Aardverschuiving

Als beperkt afgekickte politieke junkie zijn me uiteraard veel dingen opgevallen bij de verkiezingsuitslagen van gisteren. De meest opvallende is uiteraard de aardverschuiving in de gemeente Groningen. GroenLinks die dankzij Jesse Klaver in een klap de grootste partij is geworden. De vorige keer was het D66 die deze klapper maakte, nu GroenLinks. Who's next? Dat weten we pas over vier jaar.

Arm D66

Waar een winnaar is, is ook een verliezer. In dit geval D66. Van elf naar vijf zetels. Wat mij betreft een triest verlies voor Groningen van een partij die het in de stad goed deed. Dat gold zeker voor hun wethouder en lijsttrekker Paul de Rook. Ik hoop dan ook dat hij wel terug zal keren in het college..

Marc Jager werkt als zelfstandig adviseur en was van 2009 tot 2011 gedeputeerde van verkeer, vervoer en energie in Groningen. Meer...?

Niet populair

Wat ten eerste opvalt is de lage opkomst. Maar we hebben dat meer gezien in Westerwolde en Midden Groningen. Dit soort verkiezingen zijn niet populair blijkbaar. In de stad valt het grote verlies van D66 op en de grote winst van GroenLinks.

Lokale partijen

Maar ook het zetelverlies van de SP valt op. In de andere gemeenten zijn de lokale partijen de grote winnaar. Blijkbaar zijn kiezers het vertrouwen in de landelijke politiek kwijt. Echter, er zal nog een stevig robbertje gevochten worden tijdens de collegevorming en ik wens ze daar heel veel sterkt bij.

Hendrik Klap was tussen 2003 en 2013 wethouder Sociale Zaken, Welzijn en Volkshuisvesting in Vlagtwedde namens Gemeentebelangen. Meer...

Niet eerlijk

Dat bij normale gemeenteraadsverkiezingen 'landelijke elementen en afwegingen' een grote rol spelen, is bekend. Dat geldt dus ook bij herverdelingsverkiezingen. Of je je poten uit je gat gerend hebt, overal je oor te luisteren gelegd, alle stukken van een weloverwogen standpunt hebt voorzien: als je landelijke lijsttrekker naast de pot piest; een leuke pyjama aantrekt; je partij uit de gratie is, dan heeft dat consequenties. Niet eerlijk, niet leuk, niets nieuws.

Gezond verstand

Zo beschouwd kennen deze verkiezingen naast een erg lage opkomst en een verdergaande versplintering weinig verrassingen: de uitkomst van landelijke peilingen en trends zie je duidelijk terug. Wat blijft is de hoop dat het gezonde verstand en de beste plannen voor Stad en Ommeland bij Collegevormingen de doorslag gaan geven.

En dat we in Groningen, dankzij GroenLinks, niet extra gaan betalen voor ons afval. Een voormalig collega (D66) zei eens: 'De kiezer heeft altijd gelijk, maar ik mag toch wel andere kiezers willen?'

Marjo van Dijken vertegenwoordigde de PvdA in de Tweede Kamer tussen 2003 en 2010. Eerder was ze gemeenteraadslid in Groningen. Meer...

Kiezer verwacht meer

Groningen wil een linksere koers, zoveel is wel duidelijk. Een megawinst voor GroenLinks, winst voor de Partij voor de Dieren. De PvdA blijft gelijk. Mijn partij, de SP, levert bij de meest ongunstige omstandigheden -een lage opkomst en herindelingsverkiezingen - één zeteltje in. Het rechtse D66 maakt een vrije val, de PVV komt er niet aan te pas. Nu ligt de bal bij GroenLinks. Deze uitslag laat zien dat de kiezer meer van deze partij verwacht dan een tram en een paar bomen op de Grote Markt.

De straat weer op

Voor verandering over links, waarbij wordt gewerkt aan echte armoedebestrijding en huurders, werkers en de volksbuurten erop vooruit gaan. Of voor meer van hetzelfde met de huidige coalitie, waarbij prestige de boventoon voert. Ik ben benieuwd naar hun keuze. Wij gaan in ieder geval de straat weer op en de buurten in. Want de strijd tegen schimmel, en voor goede woningen en zorg gaat altijd door.

Lisa de Leeuw studeert in Groningen en is sinds 2017 voorzitter van ROOD, de jongerenorganisatie van de SP. Meer...

Verlies door de Ring

De opkomst in Groningen was slecht; maar 44,1 % tegen 75,5 % bijvoorbeeld in Haren in 2014. GroenLinks is de grote winnaar met 11 zetels  in de nieuwe gemeente Groningen. D66 de grote verliezer; van 9 naar 5. Het verlies van D66 roept parallellen op met het verlies van de VVD vier jaar geleden. Thema: de Ring Zuid. Toen ging zij van 6 naar 3. D66'er De Rook is nu namelijk wethouder van Ring Zuid. Tegen Van Keulen (VVD) in 2014.

Jopke

Van Keulen (VVD) was uiteraard niet blij met slechts 1 zetel winst. Logisch, de ChristenUnie is nu een serieuze concurrent geworden voor het nieuwe college van b en w. In het Hogeland deed 'Gemaintebelaangen' van partijveurzittter Jopke Nainhuus het geweldig; 8 zetels, wat geen enkele andere partij had voorspeld en geen dissidenten. Ex-strijdster Mariska Sloot voor een  onafhankelijk Haren verlaat voorlopig de arena.

Jan Evenhuis was namens de VVD gemeenteraadslid van de gemeente Groningen. Hij maakte maar liefst 32 jaar deel uit van de raad. Meer...

Belangrijke rol CU

De nodige verrassingen bij deze verkiezingen. Vooral de enorme winst van GroenLinks is zeer opvallend. Ook de ChristenUnie heeft het prima gedaan in Groningen, Hogeland en Westerkwartier. Ik ga ervan uit dat zij ook de komende vier jaar een belangrijke rol gaan spelen in het dagelijkse bestuur van deze gemeenten.

Trots op Groningers

Fijn dat (christelijk)sociaal weer behoorlijk is aangetrokken. Het populisme en rechts-extreme is binnen de perken gebleven. Ik ben trots op de nuchtere Groningers. De komende vier jaar kan weer worden gewerkt aan het erbij houden van iedereen. Ik wens de informateurs veel wijsheid en plezier toe bij het samenstellen van werkbare colleges.

David de Jong is directeur van het Princenhof in Leeuwarden. Hij was 15 jaar gemeenteraadslid in Groningen voor de ChristenUnie. Meer...

Meer over dit onderwerp:
beterweters beterweterspolitiek GRONINGEN
Deel dit artikel:

Recent nieuws