Instellingen

Groningers en partijen: moeten er meer grote windmolens komen in de provincie?

Moeten er meer windturbines komen in de provincie?
Moeten er meer windturbines komen in de provincie? © Pixabay

In aanloop naar de Provinciale Statenverkiezingen op woensdag 20 maart, neemt RTV Noord de belangrijkste thema's in de provincie onder de loep. Hoe denken Groningers erover? En wat vinden de politieke partijen?

Deze week hebben we elke dag aandacht voor een ander thema. Je vindt een overzicht van alle thema's in ons dossier.

We trappen af met een van de meest spraakmakende stellingen uit het Kieskompas: Er moeten meer windmolens komen in de provincie.

Wat vindt de Groninger?

Van de (tot nu toe) ruim 12.000 invullers van het Groningse Kieskompas, is 43,1 procent voor het plaatsen van meer windmolens in de provincie. Een derde van de invullers is tegen en 23,5 procent staat neutraal tegenover de komst van meer turbines.

Vrouwen staan minder vaak negatief tegenover de komst van grote windmolens dan mannen. Over het algemeen zijn alle leeftijdsgroepen tot 65 jaar oud positief over de komst ervan. Bij senioren is juist 43,1 procent tégen meer windmolens. Hoger opgeleiden staan positiever tegenover de komst dan mbo'ers; die staan er in meerderheid neutraal tegenover.

Ook opvallend: onder de personen die afgelopen Tweede Kamerverkiezingen op VVD stemden, zijn meer voor- dan tegenstanders van de turbines. Dat strookt niet met het huidige VVD-standpunt. De meeste tegenstanders van turbines vind je onder personen die tijdens vorige verkiezingen CDA, maar vooral PVV, SP, 50 Plus en Forum voor Democratie stemden.

Dat vinden Groningers, op basis van ons Kieskompas. Maar hoe staan de politieke partijen erin?

Moeten er meer grote windmolens komen in Groningen? Ja, zeggen deze partijen:

ChristenUnie: Ja, concentreer windmolens in windparken

Windenergie levert een belangrijke bijdrage aan de opwekking van duurzame energie. Ontwikkelingen van windparken op zee in de toekomst ontslaan ons niet van de verantwoordelijkheid ook ruimte te zoeken voor windenergie op land. Voor onze eigen energievraag zijn beide nodig. Vanwege de grote landschappelijk gevolgen van windmolens, worden grote windmolens geconcentreerd in windparken. Alle Groninger gemeenten krijgen de mogelijkheid om in hun gemeenten kleine molens bij dorpen of boerderijen toe te staan.

D66: Ja, bewoners laten meeprofiteren

Als we de energiedoelstellingen willen halen, moeten er meer wind- en zonneparken gebouwd worden in de provincie. De ontwikkeling op zee alleen is namelijk niet voldoende en gaat te traag. Zonder windenergie op land zijn we niet in staat om de groeiende energiebehoefte op te vangen. Door de gaswinning verdwijnen duizenden banen in Noord-Nederland. We moeten er keihard aan werken om hiervoor nieuwe banen terug te krijgen. De energietransitie is daarvoor een enorme kans. De aanleg van warmtenetten, isolatie van woningen en gebouwen, installatie van warmtepompen en bouw van zonneparken en windmolens leveren vele banen op. We gaan daarbij voor maximale participatie van bewoners bij duurzame energieprojecten en laten inwoners meeprofiteren van de opbrengsten van windmolens en zonneparken.

DENK: Ja, maar met vergoeding omwonenden

DENK vindt dat wij fors moeten investeren in de vergroening van onze energievoorziening. Windmolens op land zijn hierbij altijd een serieuze optie. Wel vindt DENK dat de stem van bewoners moet worden meegenomen in het plaatsingsbesluit. Indien bewoners dit wensen, kunnen zij hun inspraak opgeven in ruil voor een redelijke financiële vergoeding.

GroenLinks: Ja, maar passend bij het landschap

Windmolens op zee zijn onvermijdelijk: boven de Waddeneilanden is veel ruimte en de industrie in de Eemshaven kan deze elektriciteit direct gebruiken. De op zee opgewekte stroom komt echter niet alleen ten goede aan Groningen: ook andere provincies hebben recht op een deel van deze stroom. Om toch aan de vraag naar elektriciteit in Groningen te kunnen voldoen moet er extra windenergie op land opgewekt worden. De manier waarop dat gebeurt moet passend zijn bij aard en schaal van het landschap en bewoners moeten daarin kunnen participeren en het liefst zelf het initiatief nemen. Dat kan goed per regio.

Partij voor de Dieren: Ja, maar zonder hinder van dieren

De provincie stimuleert de ontwikkeling van zonneparken en windmolens op plekken waar dieren en natuur er geen hinder van ondervinden. Er komen geen nieuwe windmolens aan het Wad. Alle windmolens worden voorzien van een vogelradar en stilstandvoorziening.

Deze partij zegt tegen Kieskompas 'neutraal' over nieuwe windmolens te zijn:

CDA: Kleinschalig rond boerderijen

Windenergie op zee speelt een steeds grotere rol in de energievoorziening. Wij zijn voorstander van windenergie op de Noordzee. Wij zijn voor kleinschalige windenergie rond boerderijen.

Deze partijen gaven tegen Kieskompas aan dat ze tegen extra windmolens op het land zijn:

PvdA: Met ruimhartige vergoeding voor gedupeerden

De PvdA gelooft in een duurzame toekomst voor iedereen. De windmolens moeten daarom volgens ons niet alleen financieel ten goede komen aande eigenaren van de locaties. Bij het ontwikkelen van plannen willen we iedereen de kans geven mee te denken en mee te profiteren. We streven ernaar dat windmolens geplaatst worden door groepen mensen, zoals coöperaties. Door het verlenen van subsidies vanuit de provincie, wil de PvdA ervoor zorgen dat iedereen zich in kan kopen. Mensen met beperkte middelen zijn hierdoor ook in staat te investeren in een groene planeet en opbrengen te ontvangen uit die investering. Bewoners die gehinderd worden door windmolens willen we een ruimhartige vergoeding geven. Ook wil de PvdA dat mensen zoveel mogelijk gebruik kunnen maken van de groene energie die dichtbij huis opgewekt wordt.

SP: Alleen in samenspraak met bewoners

De ervaring met de realisatie van grote windparken heeft ons geleerd dat dit tot enorme spanningen in lokale gemeenschappen kan leiden. Dit betekent dat we enkel nog wind- en zonneparken plaatsen wanneer deze in samenspraak met bewoners tot stand komen en dus op draagvlak kunnen rekenen en de lusten de lasten eerlijk worden verdeeld. Windmolens op zee vinden wij een goed plan. Op land kunnen windmolens enkel geplaatst worden wanneer er ruim voldoende draagvlak is. Datzelfde geldt voor zonneparken. De Provincie ontwikkelt beleid voor een goede ruimtelijke inpassing van zonneparken, rekening houdend met erfgoed en de ruimtelijke kwaliteiten van een gebied.

50Plus: Landschap gaat naar de filistijnen

Nederland moet zich er met het beleid van de huidige regering rekenschap van geven dat er nog veel kleine en grote windparken bij komen, met turbines van misschien wel 300 meter hoog. Heel veel mensen zien de plaatsing van windturbines met angst en beven tegemoet. Niet alleen gaat hun mooie landschap naar de filistijnen door de horizonvervuiling (inclusief irritant knipperende lichtjes op grote afstand nog duidelijk zichtbaar), maar ook de slagschaduw en gezondheidsrisico's vanwege het laagfrequente geluid worden gevreesd. Bovendien wordt de natuurlijke leefomgeving geweld aangedaan en zien mensen hun gebied veranderen in industriegebied.

Groninger Belang: Laat het aan de gemeenten

Wij zijn tegen het aanleggen van grote windmolenparken op land. Groningen is verantwoordelijk voor een groot deel van de energieproductie van Nederland. Groningen neemt hierin een grote verantwoordelijkheid en heeft een onevenredige taakstelling als het gaat om windenergie op land. De gemeenten spelen een cruciale rol en moeten hierover besluiten nemen en niet de provincie. Wanneer gemeenten beslissen om een windpark aan te leggen dan moet hiervoor draagvlak onder bevolking zijn. Wij vinden dat de minimale afstand tussen een windmolenpark en de bebouwing tenminste twee kilometer moet bedragen. Groninger Belang wil dat de provincie ophoudt met het klakkeloos achter onrealistische doelen en achterhaalde afspraken van Den Haag aan te lopen. Wij vinden dat er beter ingezet kan worden op windmolens op zee in plaats van op het land.

Partij voor het Noorden: Gemeenten moeten het zeggen

Windmolens De Partij voor het Noorden is vooral voor windmolens op zee. Daarnaast moeten gemeenten zeggenschap krijgen over het al dan niet plaatsen van windmolens. Voldoende groot draagvlak en compensatiemogelijkheden is een voorwaarde. Nastrevenswaardig is het om inwoners in coöperatieve verbanden het beheer te geven over windmolens.

PVV: Géén windmolens

Géén windmolens in onze provincie! Windmolens draaien op subsidie, tasten het landschap en het milieu aan, zorgen voor waardevermindering van huizen, zijn slecht voor de gezondheid van mensen (laagfrequent geluid) en zorgen voor een verdriedubbeling van de energierekening.

Forum voor Democratie: Stoppen met de aanleg*

Stoppen met de aanleg van windmolenparken en zonneweiden die het landschap ontsieren, de leefgebieden van flora en fauna ernstig beperken en overlast veroorzaken voor omwonenden. De provincie stopt zich bezig te houden met de energietransitie, maar gaat zich gaat concentreren op haar kerntaken.

VVD: Nee

Geen nieuwe grote windparken op land.

*Het standpunt van het Forum voor Democratie is niet een officieel standpunt bij Kieskompas, maar hebben we uit hun verkiezingspunten gehaald.