'Groningen laat enorme kansen liggen op toerismegebied'

Op massatoerisme zoals rond de Keukenhof twee weken terug, zit Groningen niet te wachten. Rust en ruimte verhouden zich slecht met files en lange rijen wachtende mensen.

De Groningse hoogleraar Regionale Arbeidsmarktanalyse Jouke van Dijk vindt het te makkelijk dat daar het denken stopt. Want wat willen we dan wél? 'Groningen laat enorme kansen liggen op toerismegebied.'

De plank mis

Het aantal toeristen dat naar Nederland komt groeit van 19 miljoen (nu) naar 28 miljoen in 2030. Groningen wil graag van die aanzwellende stroom meeprofiteren. Maar met de manier waarop de provincie het toerisme wil aanjagen, slaan ze de plank mis, vindt Van Dijk. Volgens hem ontbreekt er een visie. En hij is niet de enige.

Stad en Ommeland als één

Toerisme levert economische groei en banen op. De kansen liggen voor het grijpen. Stad en Ommeland moeten meer als één geheel verkocht worden, vindt Van Dijk.

'Neem de Honderd Jaar De Ploeg-tentoonstelling. Bezoekers konden vanuit de stad op de fiets naar plekken waar in het verleden Ploeg-schilders hun meesterwerken schilderden.'

Navraag bij het museum leert dat in 2018 naar schatting bijna 18.000 mensen de fiets gepakt hebben.

Jouke van Dijk in de studio van Noord Vandaag

Afbeelding

Ergens kunnen eten

Maar wat viel er voor die fietsers verder nog te beleven onderweg? 'In Drenthe en Zuid-Friesland is de horeca op het platteland veel sterker vertegenwoordigd', weet Van Dijk.
'Daar liggen kansen. Samenwerken en denken in totaalproducten. Simpel gesteld: als je een fiets huurt, dan moet je ook een band kunnen plakken en ergens kunnen eten.'

We moeten ons niet op het platte toerisme richten. De karakteristieke eenvoud is de kracht
Anneke de Hoop - toeristisch ondernemer in Molenrij

Geen plat toerisme

Anneke de Hoop is ondernemer in Molenrij en is er klaar voor. Ze runt de accommodatie De Horizon met veertig slaapplekken in hutten in Molenrij.

'Er is potentie, maar we moeten niet de vergissing maken ons te richten op nieuwe parken en boulevards. Toeristen die hier komen zijn gemiddeld genomen hoogopgeleid en milieubewust. We moeten ons niet op het platte toerisme richten. Mijn hutten zijn duurzaam gebouwd. Daar scoor ik mee. Onze gasten komen uit eigen land en Europa, maar ook uit Kaapstad, Moskou en Alaska. Die komen hier niet voor niks. De karakteristieke eenvoud is de kracht.'

De Hoop heeft van 1 april tot 1 november een bezettingsgraad van 95 procent en van november tot en met maart ligt dit cijfer op zo'n dertig procent. 'In het laagseizoen zijn veel accommodaties niet open, terwijl het hier in de winter ook mooi is. Het ligt niet aan de toerist dat het dan veel rustiger is, maar aan de ondernemer.'

De feiten:
- De toeristische sector in Groningen: 18.000 banen.
- 2017: 1,5 miljoen overnachtingen, waarvan 0,5 miljoen in Stad.
- In 2017 werd 70 miljoen euro uitgegeven aan vakanties in de provincie.
- In 2018 vierden circa 650.000 mensen vakantie in Groningen. Het is de minst bezochte
provincie.
- In de jaren 2016-2018 was 1 miljoen beschikbaar. In 2019 900.000 euro en in 2020 nog ruim 500.000 euro.
- De doelstelling is jaarlijks 5 procent meer overnachtingen en 3 procent meer banen.

Sterke sector

De provincie Groningen onderkent het belang van een sterke toeristische sector. 'Het is belangrijk voor de Groningse economie', benadrukt een woordvoerder. 'Toeristische bestedingen leiden tot werkgelegenheid.'

Visie provincie

De provincie legt de laatste jaren nadruk op de koppeling toerisme en cultuur. De afwezigheid van een groot pretpark of andere trekpleisters wordt niet als een gemis gezien. De kleine pareltjes maken het bijzonder. Het streven is om herhalingsbezoek van een toerist te krijgen. Promotie en marketing van het Werelderfgoed Waddenzee zijn geïntensiveerd.

Initiatieven

Daarnaast is van oktober 2017 tot oktober 2018 de subsidieregeling 'Toeristische Themaroutes' opengesteld. Hieruit zijn voor 750.000 euro negen projectinitiatieven gehonoreerd. Er zijn bijna zestig fiets-, wandel- en vaarroutes ontwikkeld, waarbij een Gronings cultureel en/of landschappelijk thema centraal staat. Bij deze negen projecten zijn zo'n negentig ondernemers betrokken. Dit kunnen volgens de provincie meer dan tweehonderd worden.

De provincie strooit met geld, maar dat leidt tot allemaal versnipperde initiatieven
Jouke van Dijk - hoogleraar Regionale Arbeidsmarktanalyse

Versnippering

Van Dijk ziet hierin een bevestiging van zijn gelijk. 'De provincie strooit met geld, maar dat leidt tot allemaal versnipperde initiatieven. Er zit geen samenhang in. Voor iedere groep is een eigen app, maar een toerist wil geen tien apps. Waarom het niet inpassen in de app van Marketing Groningen zodat de toerist inzicht krijgt in het totale aanbod? Het ontbreekt aan visie en bijbehorende investeringen.'

'Het beperkt zich tot het ondersteunen van losse initiatieven van bedrijfjes. Op zich niks mis mee, maar dat moet in een visie passen die gebaseerd is op kennis van de huidige situatie met betrekking tot aantallen en type toeristen. Dat is best lastig, maar alleen zo kom je echt verder', concludeert Van Dijk.

The Grone
Het verleden, heden en toekomst van Groningen beleven kan vanaf april met een bus: The Grone. Monnik Melchior vertelt onderweg het verhaal. Date Hoiting is namens Groningen Connect één van de initiatiefnemers.

'Wij willen iets in beweging zetten', zegt Hoiting. 'Ook om de verbinding tussen Stad en Ommeland te vergroten. We hebben een werelderfgoed in de achtertuin. Zonde dat we daar niet meer mee doen.'

De provincie ondersteunt met een lening en een subsidie. Een app vertelt de verhalen van Groningen in het Nederlands, Engels, Duits en binnenkort ook in het Spaans en Chinees. De intentie is om een eerste route rendabel te krijgen. 'Er moet verdiend worden anders komt er geen vervolg.'

De eerste route voert langs karakteristieke plekken als Borg Verhildersum in Leens, Noordpolderzijl en poldermolen De Goliath in de Eemshaven. Probleem is dat locaties in de provincie niet zijn ingesteld op internationale toeristen. Folders en brochures zijn alleen in het Nederlands. Dat zegt volgens de initiatiefnemers iets over de gastvrijheid. 'Die is dus nog niet op orde.'

Toeristen bij Noordpolderzijl (Foto: Jos Schuurman/FPS)

Afbeelding

Visie aanscherpen

Om toeristen, maar ook bedrijven, te werven schreef ondernemer Gerard de Boer samen met collega-ondernemer Gerard Kremer voor de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) een plan. De Boer is eigenaar van het Groningse communicatiebureau Initio en een van de initiatiefnemers van Top Dutch, dat Tesla naar de regio wilde halen. Net als hoogleraar Van Dijk vindt ook De Boer dat de provincie de visie moet aanscherpen.

Bewuste toerist

Het moet duidelijker zijn op welk soort toerist de provincie zich richt, vindt hij. Vooral de toerist die gericht is op duurzaamheid en houdt van rust en puurheid is een kansrijke doelgroep. In de ogen van De Boer kiest een bewuste toerist voor natuur, rust en is hij zich ook bewust van de impact van zijn aanwezigheid in het gebied.

De Waddenkust is één van de puurste en mooiste gebieden van de wereld. Dus doe daar meer mee
Gerard de Boer - eigenaar Inito

Waddengebied

In de promotie moet volgens De Boer nadruk worden gelegd op aanwezigheid van het Waddengebied, door de Unesco aangewezen als werelderfgoed.

'De Waddenkust is één van de puurste en mooiste gebieden van de wereld. Dus doe daar meer mee. Het kan er superdonker zijn. Het Lauwersmeergebied is inmiddels een officieel Dark Sky Park. Bouw daar een hotel met ramen in het plafond om naar de sterrenhemel te kijken. In Finland staat ook een dergelijk hotel en dat is een groot succes.'

Kansen te over

Er is een groep toeristen die een bucketlist met Unesco-werelderfgoed wereldwijd wil bezoeken, weet De Boer. 'Doe daar iets mee. Ontwikkel het bijvoorbeeld met Albert Heijn en KLM tot een toeristisch A-merk. Noem het The Dutch Wetlands.

Voor massatoerisme is in het fragiele natuurgebied geen plaats, benadrukt De Boer. Maar, zegt hij ook: 'Voor toerisme in de regio zijn kansen te over.'

Lees ook:

- Het Wad is mooi en iedereen moet het weten
- Provincie Groningen minst populair bij Nederlandse vakantiegangers

Meer over dit onderwerp:
Toerisme economie GRONINGEN
Deel dit artikel:

Recent nieuws