Voor wie geldt het Groninger gas nog als een geschenk?

Verbrast of goed benut: hoe kijken we over een jaar of wat terug op hoe Nederland de miljarden kuubs Slochterengas heeft gebruikt? Kijk in elk geval niet door gekleurd glas, vindt NoordZaken-opiniemaker en gasexpert Anton Buijs.

Door Anton Buijs

Geschiedenis is een belangrijke maar lastige wetenschap. De feiten en data zijn wat ze zijn maar de duiding ervan verandert in de tijd. Historische verhandelingen zeggen minstens even veel over de periode waarin ze zijn geschreven als over het tijdvak dat ze beschrijven.

Daar hebben de natuurwetenschappen geen last van. Ooit is, bijvoorbeeld, berekend dat voorwerpen als gevolg van de zwaartekracht vallen met een versnelling van 9,8 meter per seconde in het kwadraat. Die uitkomst is onveranderlijk. De geschiedschrijving is dat per definitie niet.

Bodemschat

Neem het gasveld in Groningen, ten onrechte vaak aangeduid als gasbel. Bijna twintig jaar geleden, toen voor onderwijsdoeleinden de historische canon van Nederland werd samengesteld, kreeg deze bodemschat een eigen volwaardig venster op de geschiedenis tussen 49 andere doorkijkjes, waaronder die over Karel de Grote, Willem van Oranje, De Republiek, Napoleon, onze grondwet, de Tweede Wereldoorlog, de Europese eenwording, en nog veel meer.

Koken en stoken

Dat had een reden. De 'gasbel' wordt in de begeleidende tekst tot op de dag vandaag aangeduid als 'een zegen voor de Nederlandse economie: iedereen kookt en stookt erop en de Nederlandse staat verdient er goed aan.'

Die informatie is zoals bekend, afgezien van dat stoken en koken, achterhaald. Ik kom de laatste tijd althans niet veel mensen tegen die het aardgas als een zegen willen betitelen. In Groningen geldt het lokaal geproduceerde aardgas inmiddels meer als een vloek. Ik hoef hier niet uit te leggen waarom.

Ik kom de laatste tijd niet veel mensen tegen die het aardgas als een zegen willen betitelen
Anton Buijs

De aardgaswinning is niet alleen maar geschiedenis, zoals de meeste andere vensters in de canon. Het verhaal is niet uit; er wordt nog steeds gas gewonnen in Groningen, al zijn de omstandigheden waaronder dramatisch veranderd en is het onmiddellijke einde daardoor nu al in zicht.

Tijdelijk geschenk

Graag zou ik willen weten hoe deskundigen in de wat verdere toekomst tegen dit onderwerp aan zullen kijken. Zullen zij het veld in Groningen nog steeds beschrijven als een tijdelijk geschenk van de natuur?

Wat zullen zij ervan vinden dat opeenvolgende kabinetten al dat gasgeld direct uitgaven in plaats van een fors deel ervan, zoals de Noren, op te sparen voor economisch magere jaren? Zullen zij vol ongeloof het hoofd schudden over de manier waarop de overheid en de betrokken bedrijven na 2012 omgingen met de gevolgen van de aardbevingen?

Verbazen

Zullen ze begrijpen dat het kabinet voor iedereen onverwacht besloot om vele miljarden euro's aan gemeenschapsgeld in de grond te laten zitten? Of zich verbazen over milieuorganisaties en politici die de reële veiligheidsproblemen in Groningen een prima argument vonden om alle gas in de ban te doen en dit aan te prijzen als klimaatbeleid?

Duiders

Welke antwoorden ze ook geven, ik hoop dat deze duiders onze tijd niet gaan beoordelen aan de hand van ontwikkelingen en resultaten die zij wel kennen maar wij (nog) niet. Weinig is zo onvruchtbaar als vroegere generaties de maat nemen.

Eerdere generaties wisten niet wat wij weten, hadden te kampen met dilemma's en ingewikkelde belangenafwegingen waar wij geen last meer van hebben en hanteerden bovendien andere normen en waarden. Hetzelfde zal gelden voor toekomstige deskundigen. Wie naar toen kijkt door de bril van nu, kijkt door gekleurde brillenglazen.

Anton Buijs is hoofd communicatie bij Gasterra. Hij schrijft deze opinie op persoonlijke titel.
 

Meer over dit onderwerp:
NoordZaken economie opinie GRONINGEN
Deel dit artikel:

Recent nieuws