Psychiaters én patiënten bedolven onder administratie: 'Het is echt krankzinning'

Nieuwe regelgeving in de geestelijke gezondheidszorg zorgt voor 'absurde praktijken' en bergen papierwerk. Een maand na de ingang van de Wet verplichte ggz trekken psychiaters aan de bel: 'Een gesprek van vijftien minuten met een patiënt is nu goed voor 2,5 uur administratie'.

De nieuwe wet is al langer punt van discussie in de geestelijke gezondheidszorg. Al voor de invoering werd de wet 'ondoordacht' en een 'papieren monster' genoemd.

De Wet verplichte ggz moest de patiënt meer regie geven en de familie meer betrekken bij de behandeling, met minder verplichte zorg tot gevolg. Tegelijkertijd kregen behandelaars meer mogelijkheden. Ze mogen patiënten nu bijvoorbeeld gedwongen behandelen en verplichte medicatie geven.

Tientallen brieven

'Het is echt veel erger dan we hebben gevreesd, overal loopt het systeem vast', zegt Claar Mooij. Ze is geneesheer-directeur van de crisiskliniek van ggz-instelling Lentis, die zo'n drieduizend patiënten behandelt, waarvan enkele tientallen in de verplichte zorg. 'Voor elke stap die je zet in de behandeling moet je een brief opstellen. Binnen drie weken tijd krijgt een patiënt soms wel twintig brieven.'

Om nog maar niet te spreken over alle brieven die Lentis moet versturen naar burgemeesters, gemeenten, het Openbaar Ministerie en advocaten als er iets wijzigt in de behandeling. 'Per patiënt versturen we wel honderd brieven. Vorig jaar waren dat er nog een paar.'

Wet is tegenstrijdig

Die doorgeslagen administratie en bureaucratie wordt volgens Mooij veroorzaakt door denkfouten in de nieuwe wetgeving. 'Er zitten tegenstrijdige principes in', legt Mooij uit. 'Aan de ene kant moet de rechtspositie van de patiënt beter worden beschermd. De brieven waarin psychiaters wijzigingen in de behandeling toelichten versterkt die positie, want dan kan er een klacht over worden ingediend.'

Aan de andere kant moet de wet ook zorgen voor 'maximale bescherming van de maatschappij' tegen ernstige incidenten met verwarde personen. 'En je kunt gewoon niet beide dingen maximaal doen. Het één gaat altijd ten koste van het ander', zegt Mooij.

Ik heb nog geen enkele behandeling gezien waarvan ik denk: hé, hier is de patiënt of de familie nou wat mee opgeschoten
Claar Mooij - geneesheer-directeur crisiskliniek Lentis

Aangevlogen door patiënt

Die tegenstelling heeft de overheid proberen op te lossen door te zorgen voor een maximale informatieplicht, met de overdaad aan brieven tot gevolg. 'Een collega werd laatst aangevlogen door een patiënt. Hij gooide hem alle brieven in het gezicht', zegt de directeur. 

Het toont volgens Mooij dat de wet geen goed effect heeft op de behandeling. 'Dit zijn de meest kwetsbare patiënten. Die willen dat er met hen en hun familie wordt gepraat. Die hebben niets aan brieven vol juridische taal. Je hoeft maar een klein beetje achterdochtig te zijn en je denkt: nu moeten ze me helemaal hebben. Maar stel je eens voor dat jij plotseling twintig brieven van de Belastingdienst krijgt. Dan denk je ook: ik ben er gloeiend bij.'

Wel potentie, maar geen resultaat

Hoewel de nieuwe regelgeving 'in potentie' kan zorgen voor betere behandeling, ziet Mooij dat niet. 'Ik heb nog geen enkele behandeling gezien waarvan ik denk: hé, hier is de patiënt of de familie nou wat mee opgeschoten.'

Patiënten tussen wal en schip

De Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie (NVvP) heeft deze week een petitie aangeboden aan staatssecretaris Paul Blokhuis (ChristenUnie) van Volksgezondheid om de wet aan te pakken. De vereniging, waar Lentis bij is aangesloten, zet vooral in op snelle versimpeling van de procedures. 

'We moeten zo snel mogelijk zorgen voor een verlichting en versimpeling van de administratieve last', zegt Mooij. Daarmee zou de ergste druk van de ketel zijn, maar dan is er nog veel te doen. 'Er zitten ook gewoon vergissingen, echt fouten in de wet. Daardoor raken patiënten tussen wal en schip', zegt Mooij. 

Herziening

De psychiaters pleiten voor een zo snel mogelijke herziening van de wet. 'Anders gaat het fout. Ik hoor nu al collega's die zeggen: als dit zo blijft dan houd ik ermee op.'

Lees ook:

- Psychiaters vrezen voor 'bureaucratisch monster'

Meer over dit onderwerp:
GRONINGEN
Deel dit artikel:

Recent nieuws