'Onderling vertrouwen; hopelijk vindt de Commissie Hertogh daar iets op'

Een jaar na het aanstellen van de commissie Hertogh is de vraag wie de meerkosten voor de ombouw van de zuidelijke ringweg gaat betalen. Ondertussen gaat het werk gewoon door. Zeg het maar, Beter Weters. Hoe krijgen we schot in de zaak?

Niet doorgaan is niet gratis

'Ik kan zo meerdere onderwerpen verzinnen waarover ik het liever heb dan over de onzekerheden betreffende de extra kosten bij de vertraagde aanleg van de zuidelijke ringweg. Ik weet het namelijk, in tegenstelling tot de titel van deze rubriek, niét beter. En heb altijd betoogd dat je, wanneer je ergens geen verstand van hebt, je beter je mond kunt houden. Of, zoals bij dit conflict tussen provincie en aannemerscombinatie Herepoort: zoek een externe deskundige (professor Hertogh) en probeer er samen uit te komen. Omdat ik - niet gehinderd door deskundigheid - veronderstel dat niet samen doorgaan terwijl je midden in de uitvoering zit ook bepaald niet gratis zal zijn.'

Feiten in plaats van aannames

'Vanuit algemene, zelf opgedane ervaring: grote projecten kosten (bijna) altijd meer dan begroot. In dit geval is rekening gehouden met een post onvoorzien van 73 miljoen. Somberaars denken dat dat veel te weinig is. Mijn advies: wachten op de uitkomst van de commissie Hertogh en verder praten op basis van feiten in plaats van aannames. Altijd wel een goed idee.'

Afbeelding

'Rijk betaalt niet'

'Wie betaalt straks de overschrijding van de zuidelijke ringweg? Dit lijkt me vrij helder. Niet het Rijk. Die stond al ruim garant voor 600 miljoen. De ombouw moest er komen, omdat de stoplichten bij het Julianaplein een grote blokkade vormden. Dit knooppunt is tevens onderdeel van de A7, de autoweg langs Groningen van Winschoten naar Heerenveen/Drachten. Maar de gemeente Groningen en de provincie Groningen wilden meer.'

'Provincie en gemeente betalen grotendeels'

'Niet de alleen de beruchte stoplichten eruit. Maar ook iets verderop een verdiepte ligging van acht meter. De gemeente en de provincie zullen dan ook grotendeels de schade van mogelijk 200 miljoen moeten betalen. Doch, omdat de provincie veel rijker is dan de gemeente lijkt me eenderde voor de gemeente en tweederde voor de provincie redelijk. Een autoweg dwars door de stad is een schaars goed. Wie dit schaarse goed graag wil, zal daarvoor moeten betalen.'

Afbeelding

'Te weinig vertrouwen'

'Nederland en infraprojecten, het is wat! Het blijkt elk keer weer enorm lastig om grote infrastructurele projecten goed van de grond te krijgen én beheersbaar te houden in de uitvoering. Daarvoor zijn heel veel redenen. Toch is er een reden die voor mij steeds opvalt: te weinig vertrouwen in elkaar.'

Grote projecten, grote verrassingen

'In Nederland hebben we het uitvoeren van werk lastig gemaakt. Alles moet 'aanbesteed' worden. Vooraf bedenkt de overheid wat ze wil, daarna moeten bedrijven hier een voorstel voor maken. Hierbij kun je nooit alles vooraf beschrijven en dichttimmeren. Grote projecten leiden daarom vaak tot grote verassingen. En daar kom je als opdrachtgever en opdrachtnemer alleen maar uit als er onderling vertrouwen is. Ik hoop dat de commissie Hertogh daar iets op vindt.'

Afbeelding

'Iedereen moet wat doen'

'Soms leiden ogenschijnlijke patstellingen uiteindelijk wel tot een resultaat. Want wanneer, en àls het inzicht gekomen is dat er geen, al het andere aan mogelijkheden uitsluitende oplossing voor de ontstane problemen is, dan moét het besef wel doordringen dat alleen gezamenlijk oplossingen gevonden kunnen worden. Ieder moet wat doen, kortom.'

Geen schuldvraag

'Vanzelfsprekend is van belang vast te stellen waardoor de problemen zijn ontstaan. Maar nu al weten we dat het een samenspel van tal van factoren was en dat de uniciteit van het gehele project ook een belangrijke rol speelde. Het ware beter dan te kijken naar 'wiens schuld is het?' om te bezien wat elk van de partijen doen kan om uit de misère te geraken. En dat regardeert álle partijen.'

Afbeelding

Miskleun

'Laten we beginnen dat dit project een politieke miskleun is van zeer grote orde. Ik heb dan ook nooit begrepen dat er geen collegeleden op gesneuveld zijn. Een kwestie van elkaar de hand boven het hoofd houden lijkt me. Op dit moment kan niemand nog terug uit dit compleet uit de hand gelopen project.'

Iedereen een duit

'Een ieder die hierbij betrokken is, zal een duit in het zakje moeten doen, inclusief de aannemer. Maar ook de architecten die mijns inziens grove fouten hebben gemaakt. Verder natuurlijk het Rijk, de provincie en de gemeente. Zij zullen met elkaar dit project tot een goed einde moeten brengen.'

Afbeelding

Tegenvallers

'De besluitvorming rond dit project ligt al weer heel wat jaren achter ons (aanbesteding vond plaats in 2016). Het werd aanbesteed voor een meevallend bedrag waardoor drie extra onderdelen zouden kunnen worden gerealiseerd. Al snel na de start bleken er tegenvallers te zijn. Ik heb geen verstand van contracten, maar ik vraag me altijd weer af waarom tegenvallers bij projecten voor overheden bijna altijd op het bordje van de overheid terechtkomen.'

Nog niet positief gestemd


'Als ik een contract heb met een aannemer dan doet hij een aanbod op een uitgewerkt plan. Als ik dan geen extra onderdelen wil of ernstige zaken ben vergeten, dat moet hij dat voor de afgesproken prijs doen. De conclusie moet dan wel bijna zijn dat de overheid onvoldoende duidelijk uitgewerkte plannen maakt of geen heldere afspraken met betrekking tot meerwerk. Laten we hopen dat het project binnen het beschikbare budget kan worden uitgevoerd. Gezien de lange duur van de onderhandelingen ben ik nog niet positief gestemd.'

Afbeelding

Deel dit artikel:

Recent nieuws