Groningers betalen komend jaar fors meer voor afvalinzameling

Inwoners van de hele gemeente Groningen betalen vanaf 2021 een vast bedrag per jaar voor hun afval
Inwoners van de hele gemeente Groningen betalen vanaf 2021 een vast bedrag per jaar voor hun afval © FPS/Jos Schuurman
Inwoners van de gemeente Groningen gaan vanaf komend jaar fors meer betalen voor hun afval. De gemeente Groningen verhoogt de kosten met gemiddeld 13,7 procent.
Die verhoging moet de afvalinzameling voor de gemeente kostendekkend houden.

Potje is leeg

De afgelopen jaren hebben Groningers minder afvalstoffenheffing betaald dan eigenlijk had gemoeten, stelt de gemeente. Door een potje met enkele miljoenen euro's erin was dat mogelijk: vanuit dat potje werd het tekort elk jaar gecompenseerd. Dat potje is nu leeg.

Vooral inwoners Haren de dupe

Vooral inwoners van Haren zijn volgens de gemeente Groningen de dupe. In Haren wordt momenteel nog een diftar-systeem gebruikt voor het ophalen van afval: dat betekent dat mensen in Haren meer betalen naarmate ze meer afval inleveren. Daardoor betalen ze jaarlijks een lager vast tarief.
Vanaf komend jaar moet de wijze van afvalinzameling in de hele gemeente Groningen gelijk zijn. Dan wordt in Haren in elk geval tijdelijk afgestapt van het diftar-systeem, en vallen de kosten hoger uit.
Als het niet lukt om het afvalbeleid per 1 januari in de hele gemeente gelijk te trekken, kost het de gemeente 30 miljoen euro
Woordvoerder wethouder Glimina Chakor

Diftar keert mogelijk terug

Diftar keert mogelijk vanaf 2022 terug, maar dan in de hele gemeente Groningen. De gemeentepolitiek neemt daar later dit jaar een besluit over. Omdat er voor Diftar verschillende aanpassingen nodig zijn in bijvoorbeeld ondergrondse containers, lukt het niet om het systeem al vanaf 2021 in te voeren.
De datum van 1 januari 2021 is echter heilig: op dat moment moet in de hele fusiegemeente Groningen hetzelfde afvalbeleid gelden. Wettelijk is vastgesteld dat uiterlijk twee jaar na een gemeentelijke herindeling dezelfde regelingen moeten gelden in de hele gemeente. Op 1 januari 2019 ontstond de huidige gemeente Groningen: toen fuseerde de oude gemeente Groningen met Haren en Ten Boer.
'Als het niet lukt om het afvalbeleid per 1 januari in de hele gemeente gelijk te trekken, dan kost het de gemeente 30 miljoen euro', stelt een woordvoerder van wethouder Glimina Chakor (GroenLinks).

Politiek dossier

Het afvalbeleid is in de afgelopen jaren een beladen politiek dossier geworden in Groningen. De coalitie van GroenLinks, PvdA, D66 en ChristenUnie is het niet eens over de weg die moet worden ingeslagen. GroenLinks is voorstander van diftar, terwijl de PvdA juist tegen is. Die partij wil wel dat er meer voorzieningen komen om afval te scheiden.
Momenteel lijkt een gelegenheidscoalitie van GroenLinks, D66, VVD en Partij voor de Dieren wel voor de invoering van het afvalsysteem waarbij je meer betaalt naarmate je meer afval inlevert. Die partijen hebben samen een meerderheid van 23 van de 45 raadszetels in de gemeenteraad van Groningen.

Hoe dan ook meer scheiden

Welke keuze de gemeenteraad later dit jaar ook maakt, de bedoeling is dat inwoners meer afval gaan scheiden. De wens van de gemeente is om in 2025 'afvalvrij' te zijn.
Om inwoners meer te laten scheiden komen er hoe dan ook meer inleverpunten voor glas, papier en textiel. Grote rolcontainers worden vervangen door ondergrondse containers. In wijken met veel flats komt de mogelijkheid om groente-, fruit- en tuinafval gescheiden in te leveren.
De geschatte kosten voor de extra inleverpunten worden geschat op ruim twee miljoen euro.
Dit soort containers wil de gemeente vervangen
Dit soort containers wil de gemeente vervangen © Marten Nauta/RTV Noord

Financiële situatie

Bij het eventuele invoeren van diftar speelt de financiële situatie van de gemeente een rol. Door diftar in te voeren wordt het bedrag dat inwoners jaarlijks betalen lager. Tegelijk betaalt een inwoner juist extra per keer dat hij of zij afval aanbiedt.
'Hoe kleiner het vaste bedrag per jaar is, hoe groter het risico dat de totale kosten niet uit de afvalstoffenheffing gedekt kunnen worden', stelt de gemeente. Er wordt rekening mee gehouden dat sommige inwoners, om kosten te besparen, hun afval naast de ondergrondse containers gaan plaatsen.
Inwoners van de hele gemeente Groningen betalen vanaf 2021 een vast bedrag per jaar voor hun afval
Inwoners van de hele gemeente Groningen betalen vanaf 2021 een vast bedrag per jaar voor hun afval © Marten Nauta/RTV Noord
Om de financiële risico's te beperken oppert de gemeente om in het eerste jaar dat diftar ingevoerd wordt een hoger 'vast' tarief te hanteren, en een lager tarief per keer dat een inwoner afval aanbiedt.

Kosten nieuw systeem

Aan de invoering van een nieuw afvalsysteem zitten bovendien kosten verbonden. De kosten voor de invoering van diftar liggen zo’n 600.000 euro hoger dan het systeem waarbij je niet hoeft te betalen per keer dat je afval inlevert.
Na het zomerreces spreekt de gemeenteraad weer over het afvalbeleid. Dan wordt bepaald of het diftarsysteem inderdaad per 2022 gaat gelden.