Waarom de aardbevingen nog door blijven gaan

Na de aardbeving van gisteren bij Loppersum vraag je je wellicht af: wanneer stopt het nou eens een keer? Het antwoord is misschien nog niet zo hoopvol. Want ook nadat de gaswinning helemaal is gestopt, kunnen aardbevingen blijven doorgaan.

Voor je dit kunt snappen, is het eerst goed om te weten hoe aardbevingen ontstaan. 'Op drie kilometer diepte heb je een zandstenen aardlaag', legt Cynthia Heijne van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) uit. 'Dit is niet een massief stuk steen. Want in die zandsteenlaag bevinden zich allemaal breuken en minuscule gaatjes en kiertjes. In die ruimtes bevindt zich aardgas.'

Druk neemt af

Door jarenlange gaswinning wordt het gas uit die gaten en kieren gezogen. De druk in die zandstenenlaag neemt daardoor af, waardoor die laag krimpt. Door die krimp bouwt zich spanning op tussen de breuken in deze zandsteenlaag. En als die spanning te groot is, dan ontstaan er plotselinge verschuivingen: de aardbevingen.'

Bekijk hieronder een uitlegvideo van SodM over hoe toch aardbevingen kunnen ontstaan nadat de gaswinning is gestopt

In de jaren 60 van de vorige eeuw werd het eerste gas gewonnen. Toch waren er jarenlang geen aardbevingen. 'Dat komt omdat die druk in die zandsteenlaag heel langzaam afneemt, en daardoor de spanning tussen de breuken heel langzaam toeneemt. Het gaat immers om een gigantisch gasveld.'

Angst en onzekerheid

Inmiddels weten we alles van de aardbevingen af, met alle gevolgen van dien. Schade aan huizen, angst, onzekerheid, en ook de gaswinning die wordt gestopt. Maar de aardbevingen zullen nog een tijdje blijven, alhoewel het er wel minder zullen worden.

De bodem wil in feite overal dezelfde druk hebben. Dit proces noem je drukvereffening, en ook dat proces zorgt voor bevingen
Cynthia Heijne - Staatstoezicht op de Mijnen (SodM)

Inmiddels wordt er, gezien de grootte van het gasveld, zo weinig gas meer gewonnen, dat de directe oorzaak van de bevingen verandert, zo legt Heijne uit. 'Op de plekken waar het gas gewonnen wordt, wordt de druk in de grond verlaagd. Op ander plekken in de ondergrond is de druk nog hoger. Wat je nu krijgt is dat het gas in de bodem met een hogere druk zich verplaatst naar plekken in de bodem met een lagere druk. De bodem wil namelijk in feite overal dezelfde druk hebben. Dit proces noem je drukvereffening, en ook dat proces zorgt voor bevingen.'

Jaren overheen

Als de gaswinning eenmaal is gestopt zijn de drukverschillen in de bodem als gevolg van die winning dus niet direct weg. Daar gaan nog jaren overheen, met bevingen tot gevolg, ook zwaardere. Volgens Heijne zullen de bevingen overigens wel afnemen in aantal.

Pas als die druk overal echt gelijk is, zullen er geen gasgerelateerde aardbevingen meer zijn. Hoe lang dat gaat duren, daar kan het SodM niets over zeggen.

Lees ook:
- Schrik, verdriet en boosheid na zwaarste beving in een jaar tijd: 'Ik schrok me wezenloos'
- GBB over uitspraak RvS: 'De gaskraan moet sneller dicht'
- Alles over aardbevingen in Groningen

Meer over dit onderwerp:
dossieraardschok
Deel dit artikel:

Recent nieuws