Busbedrijven rijden een donkere winter tegemoet

Geen busreizen naar festivals en evenementen, geen bussen vol uitgelaten kinderen op schoolreis, geen vakantietrips. De touringcarbranche ligt volledig op zijn gat. Machteloos moeten de directeuren toekijken hoe hun busbedrijven steeds verder afglijden. NoordZaken sprak met vier Groninger busondernemers.

Even rees er in juli - na de versoepeling van de maatregelen - hoop dat de zaak weer wat zou aantrekken. Bussen mochten met wat beperkende maatregelen weer passagiers vervoeren. De eerste paar rijen zouden volgens het coronaprotocol leeg blijven, instappen moest via de achterdeur en een mondkapje werd verplicht.

De hoop bleek al snel ijdel. Passagiers bleven weg en bestemmingen als evenementen en festivals zijn er ook nauwelijks. ’Het gaat een hele zware winter worden’, zegt Willem Blauw, eigenaar van Blauw’s Reizen in Ter Apel.

In de garage

Blauw reed met acht bussen in binnen- en buitenland voordat de ellende in maart begon. Daar heeft hij er inmiddels een aantal van moeten verkopen. Want de facturen moeten wel betaald worden. ‘De rest staat in de garage. Ik heb eigenlijk niks te doen’, stelt Blauw triest vast. ‘Ja, twee ritjes per week met schoolkinderen naar de gym. Ik zie het alleen maar verder achteruitgaan. Er komt niks binnen en iedere maand eet ik een stuk van mijn pensioen op.’

In het openbaar vervoer neemt men een mondkapje nog voor lief, maar in het besloten touringcarvervoer wil men dat niet
Erik Deiman - Deiman Tours

Extra triest voor Blauw is dat hij juist dit jaar rekende op een topjaar. De groei in het aantal buitenlandse ritten zat er goed in en hij zag de omzet toenemen. In schril contrast daarmee doet hij nu noodgedwongen een beroep op steunregelingen van de overheid om het hoofd boven water te houden.

‘Ik word ermee wakker en ga ermee naar bed’, zegt Blauw. ‘Ik hou mezelf bezig met wat simpele klusjes om maar niet teveel te hoeven nadenken.’

Extra steun

Van de vierduizend touringcars in Nederland staan er sinds half maart 3800 stil. Vanaf het moment dat de lockdown inging regende het annuleringen bij de busbedrijven. Brancheorganisatie Busvervoer Nederland lobbyt momenteel bij de overheid voor extra steun, maar er zullen busbedrijven zijn die ondanks de hulp niet zullen overleven.

Dat scenario zetten de Groningse busbedrijven nog even aan de kant. Directeur Erik Deiman van Deiman Tours in Winschoten doet momenteel nog wat busreisjes met jonge kinderen, tot 13 jaar. Boven die leeftijd geldt de mondmaskerplicht.

‘In het openbaar vervoer neemt men dat nog voor lief, maar in het besloten touringcarvervoer wil men dat niet’, verklaart Deiman. ‘Het past niet bij een ontspannen tripje of een vakantie. En ouderen willen het al helemaal niet. Die zijn bang. En ik kan ze niet eens ongelijk geven.’

Deiman heeft het merendeel van zijn chauffeurs naar huis moeten sturen en de meeste bussen staan werkloos in de garage, geschorst om zo de kosten van verzekering en wegenbelasting te drukken. Alleen contractvervoer met taxibusjes brengt Deiman nog wat in het laatje. ’Wanneer dit nog twee jaar duurt, dan gaat het ons niet meer lukken. Komt het volgend jaar weer op gang, dan redden we het.’

Bij mijn weten is er nog geen touringcar-rit geweest waar een besmetting uit voort is gekomen
Adrie Oostenbrug - Autobusbedrijf Doornbos

Taxivervoer

Wanneer directeur Vincent Medendorp van Vervoerder UVO in Uithuizermeeden zijn planbord voor de touringcars bekijkt ziet hij eigenlijk maar één kleur: rood. Alles gecanceld. ‘Uitstapjes, dagtochten, concerten, het is gewoon nul. Van onze tien bussen staan er zes stil. Vergeleken met anderen mogen we daarmee nog van geluk spreken.’

Wat de situatie voor UVO eveneens minder penibel maakt is dat de touringcarpoot maar een procent of tien van de omzet oplevert. UVO verdient zijn geld vooral met taxivervoer, al houdt het ook daar niet over met een kwart omzetverlies.

‘We hebben afscheid moeten nemen van chauffeurs’, vertelt Medendorp. ’We zetten de tering naar de nering, hebben alle investeringen stopgezet en met de maatregelen van de overheid komen we nu een heel eind.’

Twee ritten

Bij busonderneming Doornbos in Groningen is het weinig anders. Mondjesmaat doet het bedrijf wat ’gymritjes en zwemwerk’, zoals directeur Adrie Oostenbrug het zegt. ‘Maar buiten het contractwerk om is het helemaal niks. Twee ritten heb ik volgende week.’

Oostenbrug begrijpt wel dat mensen terughoudend zijn met busreizen, maar hij wil de vrees ook wat temperen. ‘Bij mijn weten is er nog geen touringcar-rit geweest waar een besmetting uit voort is gekomen.’

Van de komende maanden verwacht Oostenbrug weinig. Normaal gesproken verdienen de busbedrijven een aardige boterham aan de Duitse kerstmarkten, maar die zullen dit jaar waarschijnlijk niet worden gehouden.

Niet zitten kniezen

De klap voor de busbedrijven komt wanneer de steunregelingen aflopen, denkt Oostenbrug. En op een zeker moment zullen ook de uitgestelde betalingen aan de belastingdienst, leveranciers en pensioenen voldaan moeten worden.

En Oostenbrug zelf? Nee, hij gaat niet in een hoekje zitten kniezen. ‘Wat schiet ik daarmee op?’ Net als ander personeel van Doornbos dat een baan als agent of vrachtwagenchauffeur overweegt, kijkt ook Doornbos naar alternatieven. Hij is wat meer gaan sporten en volgt een opleiding tot instructeur voor touringcarchauffeurs.

‘Ik ben gewend onder druk te werken, maar die druk is helemaal weg. Het is moeilijk je dan op te peppen. Er zijn dagen geweest dat ik naar kantoor ging en dat ik dacht: Wat doe ik hier?’

Lees ook:
- Touringcarbedrijven in nood door corona: 'Als dit zo doorgaat, gaan we straks allemaal kapot'

Deel dit artikel:

Recent nieuws