Horecaondernemers wachten niet op kabinet en houden zaak gesloten met kerst

Eigenaar Erik Nap van Gasterij Smits
Eigenaar Erik Nap van Gasterij Smits © Mario Miskovic / RTV Noord
Een aantal Groningse horecaondernemers wacht niet langer op het kabinet en heeft zelf het besluit al genomen: ze houden hun zaak deze kerst gesloten. Een moeilijk en zwaar besluit, vindt eigenaar Erik Nap van Gasterij Smits in Midwolda. 'Maar het is het enige juiste besluit.'
Hij heeft er nog steeds een dubbel gevoel bij. Vrijdag hakte hij de knoop door. Nap en al zijn collega's in de horeca zouden naar verwachting pas na de eerste week van december duidelijkheid krijgen, maar hij wil daar niet op wachten.
'Het is voor een bedrijf als het onze, en voor andere grote horecabedrijven, erg lastig om te wachten tot 7 of 8 december en dan nog alles organisatorisch voor elkaar te krijgen om de gasten een kerst te bieden die ze bij jou gewend zijn.'

In kerstsfeer brengen of niet?

Eind november zou de hele zaak worden aangekleed met kerstversiering. 'Dat kost me elk jaar meer dan 3000 euro', vertelt hij. 'Maar dit jaar weet ik nog niet eens of ik open mag. En ik moet wel de keuze maken om alles in kerstsferen te brengen.' Nap houdt het geld dit jaar dan ook liever in de eigen portemonnee, want na maanden verplichte sluiting is elke niet uitgegeven euro welkom.
Er zijn nu nog te veel onduidelijkheden voor ons
Annet Bakker - eigenaar De Weddermeerhoeve
Gasterij Smits heeft drie zalen onder één dak. De eigenaar is bang dat, als zijn zaak überhaupt open zou mogen, dat hij dan maximaal dertig gasten per ruimte kwijt mag. In een grote zaak als de zijne kan dat niet uit. 'Normaal gesproken hebben wij met kerst 850 gasten verdeeld over twee dagen. Dat zijn dé dagen.'

Ongezellige bedoening door regels

Een bijkomend probleem bij het opengaan met kerst is de grootte van groepen in combinatie met de anderhalve meter afstand. Als mensen uit verschillende huishoudens niet aan dezelfde tafel mogen zitten, wordt het namelijk wel een hele ongezellige bedoening. 'Wij hadden groepen van 21 personen staan. Als die uit zeven huishoudens komen, dan zit de één twintig meter van de ander vandaan. Dat is ook niet leuk.'
Met het besluit om hoe dan ook dicht te blijven is er duidelijkheid voor iedereen, betoogt Nap. Hij, het personeel en de gasten weten nu waar ze aan toe zijn.

Te veel onduidelijkheden

Een andere horecaondernemer die hetzelfde besluit heeft genomen is Annet Bakker van De Weddermeerhoeve in Wedde. Zij is ook bang dat ze haar gasten niet de kerst kan bieden die ze graag wil. 'Er zijn nu nog te veel onduidelijkheden voor ons als restaurant om de kerstdagen te kunnen organiseren en gasten te laten genieten van datgene wat ze gewend zijn, want dat kan in onze beleving in deze situatie niet.'
Het is organisatorisch niet meer haalbaar in twee weken
Annet Bakker - eigenaar De Weddermeerhoeve
Bakker zegt niet te kunnen wachten tot twee weken voor kerst, om dan alsnog groen licht te krijgen. 'Je moet plannen maken voor kerst', verzucht ze. 'Het moet duidelijk zijn wat je de gasten kunt bieden. Als we open mogen met beperkingen, is het organisatorisch niet meer haalbaar in twee weken. En de spontaniteit en gastvrijheid is nu helaas ook ver te zoeken. Mensen willen reserveren, maar ik weet niet wat ik mag aannemen of hoe groot die groep mag zijn. Het is heel zuur allemaal.'
De groepsgrootte is ook een ding bij De Weddermeerhoeve, die het juist moet hebben van groepen en partijen. 'Je moet alles op een rijtje zetten qua kosten en dan denk ik: waar zijn we mee bezig? Ik heb een capaciteit van tweehonderd mensen. Waar doen we het voor? Het is gewoon onhaalbaar.'

Veertig procent van de jaaromzet gemist

Het is voor de horeca erg zuur dat uitgerekend deze periode van het jaar in het water valt, vindt Nap. 'Oktober, november en december zijn goed voor bijna veertig procent van onze jaaromzet', vertelt de eigenaar van Gasterij Smits. 'Daar moet je het van hebben. En kerst natuurlijk, maar ook de dagen ervoor. Met uitjes van bedrijven. Dat missen we nu allemaal.'
Elke maand kost ons klauwen met geld
Erik Nap - eigenaar Gasterij Smits
In plaats van een vol restaurant, stort Erik Nap zich deze kerst op afhaalmaaltijden en thuisbezorgingen. 'Als we wel beperkt open zouden gaan, dan moesten we daar ook keuzes in maken. Nu kunnen we ons vol inzetten daarop.' Bij De Weddermeerhoeve wordt afhalen en thuisbezorgen ook de norm met de kerst.

'Velen zijn technisch failliet'

De vraag is: hoe lang kun je als ondernemer zo'n status quo overleven? 'Dat vragen we ons elke dag af', verzucht Nap. 'Elke maand kost ons klauwen met geld. We hebben afscheid moeten nemen van personeelsleden. Je moet elke dag keuzes maken die je liever niet maakt, maar ik ben nog niet bang dat we de komende maanden omvallen. Ik hoop alleen wel dat de overheid doorheeft hoe erg het is gesteld in de horeca.'
Bakker: 'Er vallen echt hele zware klappen in de horeca. Veel ondernemers steken hun eigen vermogen nu in de zaak, maar technisch zijn ze eigenlijk failliet. Het is heel treurig. Huilen met de pet op.'

Meer ondernemers in hetzelfde schuitje

Bij de Groningse afdeling van Koninklijke Horeca Nederland zijn de geluiden zoals die van Erik Nap en Annet Bakker niet onbekend. 'Je hoort meer ondernemers die niet tegen de onzekerheid kunnen', zegt voorzitter Irene van der Velde. 'De onzekerheid voor henzelf, hun personeel de gasten. Ik snap wel dat ze het doen.'
De definitie van open is met beperkingen en weinig gasten
Irene van der Velde - Koninklijke Horeca afd. Groningen
Volgens Van der Velde hebben veel ondernemers er überhaupt geen vertrouwen in dat ze deze kerst open mogen. Zolang het aantal besmettingen niet daalt, is er volgens het kabinet namelijk geen ruimte voor versoepelingen. En zelfs als de horeca open mag, dan is het beperkt.
'De definitie van open is met beperkingen en weinig gasten', zegt Van der Velde. 'Je moet als ondernemer heel veel inzet plegen om te voldoen aan de protocollen, de loonkosten liggen hoger en je hebt de onzekerheid of het wel kan. De feiten zijn zoals de cijfers eruit zien en dat stemt ons nog niet gerust.'

Enige juiste besluit

Vrijwel alle reserveringen bij Gasterij Smits en De Weddermeerhoeve zijn intussen afgebeld. Nap en Bakker merken begrip bij hun gasten. Nap: 'Ze vinden het een juist besluit', zegt hij. 'Maar veel gasten zeggen ook dat ze waarschijnlijk toch wel geannuleerd hadden. Dat is een bevestiging dat dit ook het enige juiste besluit is.'