'Als je het Groninger Forum in New York neerzet, is het minstens zo spectaculair'

Het Groninger Forum is zondag precies één jaar open. Ondanks de coronacrisis trok het iconische bouwwerk in het centrum van de stad veel meer publiek dan vooraf werd gedacht.

'We hebben in de eerste honderd dagen echt bizar veel bezoekers gehad', zegt Dirk Nijdam (50) vanachter zijn bureau op de achtste verdieping van het imposante gebouw waarvan hij de directeur is. Vanaf zijn werkplek heeft hij door een groot, langgerekt raam uitzicht op de noordkant van Groningen, de stad waarvan veel inwoners het Groninger Forum binnen de kortste keren in hun hart gesloten hebben.

Vanaf 29 november tot half maart liepen 1,1 miljoen bezoekers door de schuifdeuren van het Groninger Forum. 'Daarmee was het hier by far het drukste gebouw van Nederland', zegt Nijdam trots. 'Drukker dan het Rijksmuseum. En dat in een dun bevolkt gebied als Groningen.'

Een lange rij wachtenden in de eerste dagen na de opening (Foto: Noor Vloeimans/RTV Noord)

Het spannendste moment

'Dat snelle succes was wel de grootste openbaring', vervolgt de directeur. 'Er was van tevoren veel gedoe, gezeur en getouwtrek rond het Groninger Forum. Dan weet je niet wat je kunt verwachten. De opening was het spannendste moment. Je hebt je ziel en zaligheid erin gelegd en dan gaan de deuren open en komt het eerste publiek binnen. Wat als ze er gelijk niets aan hadden gevonden? Maar dat was dus niet zo, gelukkig.'

We konden bijvoorbeeld bij lange na niet voldoende kopjes cappuccino schenken
Directeur Dirk Nijdam van het Groninger Forum

Overvallen door de drukte

Het was die eerste weken zó druk dat het Groninger Forum piepte en kraakte in zijn voegen. Veel, heel veel nieuwsgierigen wilden nu wel eens met eigen ogen zien hoe dat imposante gebouw, waar al twaalf jaar over gesproken werd, er van binnen uitzag.

Mensen op de roltrappen in Forum Groningen (Foto: Jos Schuurman/FPS)

'Eerlijk gezegd werden we overvallen door de drukte', zegt Dirk Nijdam over die eerste weken. 'De horeca was er niet op berekend, we konden bijvoorbeeld bij lange na niet voldoende kopjes cappuccino schenken. We hebben toen maximaal opgeschaald, maar zelfs dat was niet voldoende. Er stonden medewerkers onder en boven aan de roltrappen om de mensenmassa in goede banen te leiden.'

'De plannen zijn nooit gestrand'

'Eigenlijk is het heel bijzonder dat dit gebouw bestaat', constateert hij. 'Welke partijen er ook op het pluche van het stadhuis zaten, de plannen voor het Forum zijn nooit gestrand. Bestuurders uit het hele land verbazen zich daarover. "Hoe is jullie dat in godsnaam gelukt?", vragen ze aan ons.'

Die vertraging kwam ons eigenlijk wel goed van pas
Dirk Nijdam - directeur Groninger Forum

Zelfs de directeur was niet gelijk overtuigd van concept

Niet dat Nijdam gelijk overtuigd was van de oorspronkelijke plannen voor het Groninger Forum. 'Ik ben niet voor niets het eerste jaar interim-directeur geweest', zegt hij. 'Ik had twijfels over de invulling van het Forum. Het was eerst de bedoeling er een centrum voor informatie en geschiedenis van te maken, met daarin bijvoorbeeld het Scheepvaartmuseum, de historische collectie van het Groninger Museum en de Groninger Archieven. Dan heb je een heel ander gebouw.'

Maar uiteindelijk werd het concept bijgesteld tot wat het nu is. Dat omgooien van het plan gebeurde vóór de grote aardbevingen in de provincie die de bouw van het Groninger Forum op z'n kop zetten. Een deel van het pand moest worden gesloopt om het later aardbevingsbestendig weer op te bouwen. Dat leverde een vertraging op van twee jaar. 'Die vertraging kwam ons eigenlijk wel goed van pas', bekent Nijdam. 'Op die manier konden we het nieuwe concept goed uitwerken.' Lachend: 'Maar aan een half jaar hadden we wat dat betreft ook wel genoeg gehad.'

Het dakterras van Forum Groningen (Foto: Forum Groningen)

Weinig kaartjes verkocht

Het Groninger Forum heeft, inclusief de bibliotheek-filialen ongeveer 145 mensen aan het werk, verdeeld over 85 fte's. De begroting is 15,5 miljoen euro per jaar. Bijna de helft van dat bedrag moet uit de horeca en de verkoop van kaartjes komen, maar dat is het afgelopen jaar niet gelukt. Er is een tekort van ongeveer 1,4 miljoen euro, ruim een miljoen meer dan de 3,5 ton die begroot was. 'Er zijn het afgelopen jaar ruim 1,8 miljoen bezoekers geweest, maar er konden noodgedwongen maar weinig kaartjes worden verkocht', zegt Nijdam daarover.

'Natuurlijk zijn er ook mensen die het Groninger Forum maar niets vinden', besluit de directeur. 'Maar het overgrote deel is er blij mee. Dat zie je ook aan hun gedrag. Ze lopen hier rond alsof het Groninger Forum er al jaren staat.'

Lees ook:
- Kijk de opening van Forum Groningen terug
- Forum Groningen is open voor publiek, nu 24 uur feest
- Een spannende dag voor Dirk Nijdam
- Landelijke kranten: 'Forum geeft Groningen allure terug'

Deel dit artikel:

Recent nieuws