Groningse hoogleraar over alarmdag: 'Ik werk elke avond door'

Ze werkt zeker zestig uur per week en zit avond na avond achter de laptop. De Groningse hoogleraar Language Learning (taalvaardigheidsonderwijs) Marije Michel is zeker niet de enige, vertelt ze.

Aan de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) werken medewerkers structureel over en ook aan andere universiteiten is dit schering en inslag.

Structureel 1,1 miljard euro nodig

Dinsdag voeren medewerkers, studenten en bestuurders tijdens een speciale Alarmdag in alle universiteitssteden actie onder de noemer Normaal Academisch Peil. Ze eisen structureel 1,1 miljard euro voor universitair onderwijs van het nieuwe kabinet; alleen dan zouden het onderwijs en onderzoek in Nederland op niveau kunnen blijven.

Marije Michel is er ook bij. Ze geeft leiding aan een team van meer dan twintig mensen, ze geeft college, begeleidt scriptiestudenten en doet onderzoek. Daarmee is haar bordje meer dan vol.

Ik probeer de vrijdag- of zaterdagavond niet te werken
Hoogleraar Marije Michel
Hoogleraar Marije Michel vertelt over haar te drukke baan (Foto: RUG)

Werkweken van zestig uur en elke avond druk

'Ik heb een jong gezin met een dochter van zeven. Mijn man heeft min of meer dezelfde functie als ik. Aan het eind van de dag ga je eten en heb je gezinstijd. Maar allebei zitten wij vanaf 21.00 uur gewoon weer achter de computer. Ik heb vaak overdag het ene overleg na het andere en dan heb ik 's avonds nog geen enkele email beantwoord.'

'Ik werk elke avond. Ik probeer de vrijdag- of zaterdagavond niet te werken. Zondagavond begint het alweer en kijk ik: wat heeft zich opgestapeld en wat kan ik maandagochtend laten versturen? Gelukkig heeft onze mailcliënt zo'n functie dat je kunt zeggen: verstuur morgenochtend. Dan ziet niet iedereen dat ik die mailtjes om 1.00 uur 's nachts heb zitten typen.'

Je moet als onderwijs dicht bij het onderzoek staan
Hoogleraar Marije Michel

Onderwijs en onderzoek strijden om voorrang

Een baan aan de universiteit bestaat meestal uit onderwijs en onderzoek, hoewel steeds vaker mensen voor alleen onderwijs worden aangenomen. Michel vindt dat slecht. 'Je moet als onderwijs dicht bij het onderzoek staan, want je wilt er voor zorgen dat je met de onderwerpen bezig bent die op dit moment spelen. Je moet het echt allebei doen om die actualiteit naar de studenten te brengen.'

Tegelijkertijd is het combineren van die twee facetten van zo'n baan haast ondoenlijk, vertelt ze, omdat eigenlijk alles meer tijd kost dan er voor staat. Neem het begeleiden van scriptiestudenten; Michel heeft er nu acht. Daar staat een aantal uren voor, maar die voldoen niet. 'Je leest een eerste versie en daar geef je feedback op, tussendoor ook nog op verschillende stukjes die ze geschreven hebben en de finale versie. Ik werk veel met scholen samen, dus dan moet ik bij de eerste afspraken zijn als een student naar een school gaat. Er gaan heel veel uren in zitten.'

Het is wel vervelend, want zelf houden studenten zich ook aan de deadlines
Michel over het feit dat studenten hun cijfer soms later krijgen

Wat merken studenten ervan?

Aan de actie doen ook studenten mee. Vraag is wat zij merken van hun overwerkte docenten. Michel: 'Het is denk ik moeilijk om afspraken te krijgen met docenten. Ik denk ook dat feedback soms niet even goed lukt. Officieel hebben we twee weken om cijfers in te leveren; dat duurt soms langer.' Zo stond Michel tijdens de krokusvakantie nog voor de keuze: of een onderzoeksaanvraag indienen of werkstukken nakijken. 'Ik heb voor de aanvraag gekozen, want ik moet ook dat onderzoek op een gegeven moment doen. Dat is wel vervelend, want zelf houden ze zich ook aan de deadlines.'

Onderzoek is het ondergeschoven kindje

Toch is het niet vaak het onderwijs dat het meest te lijden heeft. 'Ik ben honderd procent van mijn uren kwijt aan onderwijs, administratie en leidinggevend management. Het onderzoek doe ik daarbuiten, in mijn vrije tijd. Je ziet dat collega's die daar de energie niet voor hebben, dat die meer in de knel komen met publiceren. Want het onderwijs en de administratieve taken moeten altijd gedaan worden, daar zit een strakke deadline op.' Het is een onmogelijke spagaat, want juist onderzoekspublicaties zijn bepalend voor je kansen op promotie.

Voor vrijwel ieder onderzoek moeten wetenschappers zelf geld regelen door middel van subsidieaanvragen. Alleen al het schrijven van zo'n aanvraag kost bakken vol tijd en is lang niet altijd succesvol, vertelt Michel. In haar vakgebied is er zo'n twaalf procent kans dat het onderzoek echt van start kan. 'Ik heb vorig jaar meegedongen in het NWO-talentprogramma. Bij taalkunde waren er negen projecten; er was geld voor één. Ik heb vernomen dat ik tweede was en dan zit je dus zonder geld. Er zat zeker een jaar voorbereiding in.'

We zien dat we goede mensen verliezen, omdat die zeggen: dan maar niet.
Hoogleraar Marije Michel

Grotere gevolgen: goede mensen verdwijnen

Meer geld is echt de oplossing, zegt ze, bijvoorbeeld om mensen een vast contract te kunnen geven. 'Het is voor universiteiten ook heel lastig om iemand zekerheid te geven en vast aan te nemen, want de financiering loopt per afgestudeerde student. Op het moment dat je er minder hebt, heb je ook plotseling minder financiën.'

Zelf heeft ze ook moeten vechten voor een vaste aanstelling. Na vijf jaar in Engeland met een vast contract kon ze in Nederland alleen een tijdelijke baan krijgen. 'Toen zei ik: nee natuurlijk niet; ik kom niet terug voor een contract voor vier jaar!'

Het water staat de wetenschap aan de lippen (Foto: Eva Hulscher/RTV Noord)

Ook universiteitsbestuur voert actie: 'hoog tijd'

De Alarmdag krijgt steun van de universiteitsbesturen in Nederland; ook zij voeren actie. Hoog tijd, vindt Michel. 'Ik zou zelf wel eens wensen dat de top van de Groningse universiteit eerder had gezegd: het is wel lief en aardig dat het efficiënter moet, maar het gaat niet!'

Nu wetenschappers, bestuur en studenten samen actievoeren, is de boodschap aan het kabinet helder. 'We zien dat veel mensen in een burn-out belanden en we zien ook dat we goede mensen verliezen, omdat die zeggen: dan maar niet. Als jullie willen dat het onderwijs en onderzoek op een heel hoog niveau blijft, dan moet er wel geld bij en niet een beetje.'

Lees ook:
- Met een baret op 'Aletta' slaat RUG alarm: meer geld nodig

Meer over dit onderwerp:
onderwijs RUG studenten
Deel dit artikel:

Recent nieuws