Instellingen

Houten barak in Hoogkerk door militairen afgebroken (update)

De RAD-barak in Hoogkerk
© RTV Noord\Reinder Smith

In Hoogkerk wordt deze week de oude houten barak naast de kerk met militaire precisie afgebroken. De Hervormde Gemeente maakte jarenlang gebruik van het gebouwtje, dat historische waarde blijkt te hebben. Het is vermoedelijk de laatste Duitse barak die nog in ons land bewaard is gebleven.

'Dit is een RAD-barak', vertelt Taco Tel, bouwhistoricus van de gemeente Groningen. 'Deze barak van de Reichsarbeitsdienst heeft voor de Tweede Wereldoorlog in Duitsland gestaan. In de oorlog heeft de Wehrmacht hem naar Delfzijl gehaald.' Het gebouwtje is samengesteld uit twee barakken die afkomstig zijn uit Oterdum waar zich tijdens de Tweede Wereldoorlog een schijnwerperpost bevond van het Duitse leger.

Na de oorlog kocht de Hervormde Gemeente het gebouwtje en zo belandde de barak in Hoogkerk. De Hoogkerkers hebben tijdens de herbouw het gebouw wat aangepast en verhoogd zodat er een toneel in paste. 'De barak zou tien jaar bij de kerk staan', vertelt Tel. Dat duurde dus iets langer, maar inmiddels is het gebouw aan vervanging toe.

De barak wordt voorzichtig uit elkaar gehaald
De barak wordt voorzichtig uit elkaar gehaald © RTV Noord\Reinder Smith

Keuken en eetzaal

Na de bezetting in mei 1940 moest het Duitse leger snel onderdak vinden voor hun soldaten. Bij Delfzijl plaatsen de Duitsers zoeklichten en luchtafweergeschut om Emden te verdedigen. De soldaten die het geschut bedienden werden ondergebracht in zogenaamde RAD-barakken bestaande uit voorgefabriceerde delen met standaard maten die ter plekke in elkaar geschroefd konden worden. De barak die in Hoogkerk terecht is gekomen is gebruikt als keuken en eetzaal.

Vaak gebruikt als kippenhok

Na de Duitse overgave in 1945 stonden de barakken leeg. Vaak werden ze opgekocht door boeren die er een kippenhok van maakten. Daardoor gingen ze snel achteruit en er is vrijwel geen een bewaard gebleven. De barak in Hoogkerk zou maar een aantal jaren gebruikt worden maar is wel altijd goed onderhouden.

'We zijn vandaag bezig de barak uit elkaar te halen en het houtwerk is nog in opvallend goede staat en dat is bijzonder' aldus Tel. Er zijn enorm veel van deze barakken gebouwd maar pas de laatste jaren is er belangstelling gekomen voor bouwwerken uit de Nazi-tijd. Dit is echt een van de weinigen er nog over is, en het is in ieder geval de best bewaarde'

Terugplaatsing

De barak leek desondanks rijp voor de sloop, maar toen de geschiedenis duidelijk werd waren andere partijen geïnteresseerd. Een bouwbedrijf haalt nu met hulp van Defensie-personeel het gebouw uit elkaar. 'Het wordt voorlopig opgeslagen en onderzocht wordt of de barak weer een permanente plek in Delfzijl kan krijgen.

'We zijn hierover in gesprek met de gemeente Eemsdelta. Er is in Delfzijl zwaar gevochten tijdens de bevrijding en dat verhaal zou je mooi in deze barak kunnen vertellen' aldus Tel.

Defensie medewerker Jan Postma vertelt waarom het leger te pas moet komen aan de klus:

Defensie helpt barak afbreken


De sloop wordt uitgevoerd op het terrein van aannemer Rias Eldering. Hij vertelt hoe de samenwerking tot stand kwam:

De RAD-barak in Hoogkerk


Het is de bedoeling dat de barak aan het eind van de week gesloopt is.