Instellingen

Ondernemers klimmen uit innovatiedip na corona

De presentatie van het Noord-Nederlands Innovatiemonitor 2020
De presentatie van het Noord-Nederlands Innovatiemonitor 2020 © Loek Mulder/RTV Noord

Bedrijven in Noord-Nederland zijn na de coronaperiode weer gaan vernieuwen. Meer ondernemingen verdienen geld aan innovaties die ze op de markt brengen. En er zijn meer bedrijven in de categorie 'koploper'.

Het vlot alleen nog niet zo met het doen van investeringen in onderzoek en ontwikkeling. Maar al met al hebben noordelijke ondernemers de draad van vernieuwing weer opgepakt. Het staat in de Noord-Nederlandse Innovatiemonitor, die donderdag voor het zevende achtereenvolgende jaar verschijnt.

Na corona weer opstart

Het rapport over de noordelijke vernieuwers is opgesteld door economen van de RUG onder leiding van Thijs Broekhuizen, docent innovatiemanagement aan de universiteit. Het onderzoek gebeurt in opdracht van het Samenwerkingsverband Noord-Nederland (SNN). 700 bedrijven werkten aan het onderzoek mee.

Vorig jaar stelden de onderzoekers nog vast dat er weinig schot zat in de groei van de innovatiekracht van het noordelijk mkb. Het aantal koplopers daalde en investeringen in onderzoek en ontwikkeling namen af. Dat had vooral met corona te maken.

Wat in de coronaperiode ook een drempel vormde voor het werken aan innovaties, was dat bijeenkomsten niet door gingen. Daardoor konden ondernemers, adviseurs, leveranciers, experts en anderen elkaar minder makkelijk ontmoeten. Al gaf dat niet echt problemen, zeven procent van de ondervraagde bedrijven zeggen dat ze grote moeite hadden met het vinden van de juiste partners bij het ontwikkelen van iets nieuws.

Minder baanbrekende technologieën

Wat de economen opviel was dat er minder gebruikt wordt gemaakt van een aantal ‘disruptieve technologieën’. Dat zijn technieken die traditionele werkwijzen totaal kunnen veranderen. Zo stellen de onderzoekers vast dat gebruik van 3D-printen en Virtual Reality afneemt.

Dat geldt niet voor andere disruptieve technologieën zoals robotisering, Internet of Things en sensortechnologie, waar steeds meer bedrijven mee aan de slag gaan. Ook waterstoftechnologie is aan een opmars bezig. Bijna één op de tien mkb’ers maakt er gebruik van.

Maatschappelijke en duurzame oriëntatie

De onderzoekers zien ook maatschappelijk verantwoord ondernemen als een innovatieve strategie. Steeds meer bedrijven vinden die oriëntatie op de maatschappij belangrijk. Zeven van de tien bedrijven zeggen zichzelf te zien als een sociale onderneming, bijvoorbeeld omdat ze iets op de markt brengen dat milieuvoordelen heeft.

Met het heropenen van de grenzen liggen de mogelijkheden voor internationale groei weer open. Hoewel het noordelijk mkb-bedrijfsleven bepaald niet sterk exportgericht is, is er een kleine groep ambitieuze bedrijven die export als een kansrijk groeipad ziet. Die groep is niet groter dan een procent of vijf.

Het idee dat snelle groeiers zich vooral op eigen kracht ontwikkelen is onjuist, zeggen de onderzoekers. Subsidies worden door sterk innovatieve bedrijven veelvuldig benut en blijken een belangrijke stimulans van groei. De onderzoekers benadrukken om die reden het belang van de subsidies en de gerichte inzet ervan.