Instellingen

Gezondheidseconoom: stel net als bij klimaat harde gezondheidsdoelen op

Jochen Mierau tijdens een televisie-interview
Jochen Mierau tijdens een televisie-interview © Nieuwsuur/NPO 2
Lokale en landelijke bestuurders moeten net als bij het klimaatprobleem afgerekend kunnen worden op niet-behaalde doelen als het gaat om gezondheid. Gezondheidseconoom Jochen Mierau pleit voor concrete doelen op landelijk niveau als het gaat om het bestrijden van gezondheidsvraagstukken als overgewicht.
Volgens Mierau, hoogleraar aan de Aletta Jacobs School of Public Health, is de aanpak van problemen als obesitas te veel vrijblijvend geweest en wordt het tijd dat de Rijksoverheid het probleem anders aanpakt.
‘Bij het klimaat zijn harde doelen voor de rechter afgedwongen omdat mensenrechten van Nederlanders in het geding zijn’, zegt Mierau in de RTV Noord-podcast Voorwaarts Voorwaarts. Hetzelfde is eigenlijk aan de hand als het gaat om gezondheid, maar daarin nemen we nog te weinig stappen.’
Wanneer een minister of wethouder zijn begroting niet haalt, wordt hij daarop afgerekend
Jochen Mierau - Gezondheidseconoom

'Gezondheid ook op de begroting'

Mierau vindt dat het thema gezondheid ook op de economische weegschaal moet worden gelegd. ‘Puntje bij paaltje is het zo dat gezondheid dezelfde waarde in de politiek moet krijgen als het behalen van de begroting. Wanneer een minister of wethouder zijn begroting niet haalt, wordt hij daarop afgerekend. Maar een wethouder hoeft op het gebied van gezondheid geen verantwoording af te leggen tegenover de gemeenteraad en de minister van Volksgezondheid of geen verantwoording af te leggen over de staat van de gezondheid in de samenleving.’
Kamerlid Wieke Paulusma (D66) geeft aan dat harde doelstellingen op het gebied van gezondheid averechts kunnen werken. ‘Door net als met klimaatdoelen te zeggen dat er bijvoorbeeld in 2030 zoveel minder procent mensen met obesitas moeten zijn, stralen we niet de juiste boodschap uit. Dan zeg je: we willen geen dikke mensen. Ik ben dan bang dat we mensen op hun leefstijl gaan afrekenen en daar ben ik niet voor.'

Te vrijblijvend

Mierau denkt juist dat wanneer er te vrijblijvend naar het thema gezondheid en leefstijl wordt gekeken, gezondheidsvraagstukken als obesitas de komende jaren flink zullen toenemen en ervoor zorgen dat de zorg onbeheersbaar en onbetaalbaar wordt. De gezondheidseconoom vindt dat landelijke en lokale bestuurders hier op kunnen sturen via subsidies.
‘Ik pleit ervoor dat de overheid niet langer zegt dat gezondheid eigen regie is’, betoogt Mierau. ‘De vraag is: hoe richt je de openbare ruimte in? Ik zou zeggen: maak het verleidelijk voor mensen om te gaan bewegen. Kijk naar de supermarkt. Het goedkope aanbod in de supermarkt is ongelooflijk ongezond. Het allergoedkoopste voedsel om aan je calorieën te komen zijn patat en frikandellen. Kijk ook naar sportvoorzieningen. Als je daar in kantines binnenloopt komt de gefrituurde lucht naar je toe. Je moet nadenken als overheid of je via subsidies invloed kunt uitoefenen op het aanbod van eten.’
Kijk naar buurvrouw Annie, die is gaan lopen en voelt zich daardoor fitter
Wieke Paulusma - Kamerlid D66

Leerles

Paulusma ziet juist dat er op het gebied van gezondheid lessen kunnen worden getrokken uit de campagne ‘Op weg naar een rookvrije generatie’.
‘Al onze inzet in de rookvrije generatie gaat via empathische communicatie. Je kunt boos zijn op rokers, maar je kunt ook je boodschap overbrengen met het idee dat je kinderen in een schone lucht wilt laten opgroeien. Dat werkt beter. Laten we elkaar onderling gaan helpen. Kijk bijvoorbeeld naar buurvrouw Annie, die is gaan lopen en voelt zich daardoor fitter. Zij kan de boodschap beter overbrengen dan iemand in een witte jas.'
Kamerlid Wieke Paulusma, gezondheidseconoom Jochen Mierau, presentator Martijn Folkers en verslaggever Eva Hulscher
Kamerlid Wieke Paulusma, gezondheidseconoom Jochen Mierau, presentator Martijn Folkers en verslaggever Eva Hulscher © RTV Noord
De naam van de podcast is afgeleid van het Groninger vlaggenschip, de Voorwaarts Voorwaarts. Dit was lange tijd het schip dat ondersteund werd door de gemeente en de provincie Groningen. De Voorwaarts Voorwaarts, een koftjalk, gold als ‘uithangbord voor Stad en Ommeland’.

De podcast verschijnt op regelmatige basis in de bekende podcastapps. Deze aflevering van Voorwaarts Voorwaarts is hierboven te beluisteren, maar ook via Spotify, Apple Podcast en Google Podcast. Naast Voorwaarts Voorwaarts heeft RTV Noord ook de podcast De Genezers, Credo, het leven van Ede Staal, Turbulente Tijden, De Koffiecorner en Kleedkamer Noord.