Instellingen

Marketing Groningen luidt noodklok: 'Overheid verwaarloost toerismesector'

Een nieuw hotel aan de Grote Markt en Nieuwe Markt
Een nieuw hotel aan de Grote Markt en Nieuwe Markt © Thomas Müller Ivan Reimann Architekten
Het gaat niet goed met de toeristische sector. Alleen al in Groningen zijn in 2020 zeker duizend banen verdwenen en is het aantal overnachtingen met tot twintig procent gedaald. Een landelijk Deltaplan moet de sector uit het slop trekken.
‘We zien aan alle kanten neergaande cijfers’, zegt Barbara Risselada, directeur van Marketing Groningen. Samen met nog veertien andere regiomarketing-organisaties heeft Marketing Groningen dinsdag in Den Haag een Nationaal Toerisme-transitieplan aangeboden aan de Vaste Kamercommissie voor Economische Zaken en Klimaat.

'Ondernemers zullen omvallen'

In het plan vraagt de toerismebranche om hulp bij het herstel na corona en ook wordt gepleit voor ‘vernieuwing van de Nederlandse bezoekerseconomie’. Daarvoor vragen de organisaties het Rijk om een Toerisme-transformatiefonds van één miljard euro. ‘De rek is eruit na corona’, omschrijft Risselada de kwetsbaarheid van de sector. ‘Er zullen ondernemers omvallen wanneer de overheidssteun wordt afgebouwd.’
Toerisme wordt in Den Haag nauwelijks serieus genomen
Barbara Risselada, Marketing Groningen

Twee ambtenaren in Den Haag

Het wordt hoog tijd dat Den Haag meer oog krijgt voor de noden van de sector en de economische mogelijkheden die ze biedt, zeggen de promotieorganisaties. ‘Te lang is toerisme door de landelijke politiek verwaarloosd. Met ons voorstel willen we dit recht zetten en toerisme een volwaardige plek geven in het economisch beleid van het komende kabinet.’
‘Toerisme wordt nu nauwelijks serieus genomen. Er zijn in Den Haag twee ambtenaren die zich met het onderwerp bezig houden’, benadrukt ze. Om het onderwerp hoger op de agenda te krijgen, zou er op z’n minst een minister voor toerisme moeten komen, vindt Risselada.
‘Er gaat veel geld naar het beleid voor de Topsectoren’, vult Risselada aan. ‘Wij vinden dat toerisme ook gezien moet worden als een Topsector. Het toerisme heeft hetzelfde economische belang als de landbouw en de bouw.’

Eigen bewoners voorzieningen bieden

Het wordt ook tijd dat anders naar toerisme gekeken wordt, zeggen de regiomarketingorganisaties. Nu wordt vaak in termen van problemen over toerisme gesproken. Risselada: ‘We denken te snel aan overtoerisme, een bomvol Amsterdam, rolkoffers en een overbelast Giethoorn.’
Risselada: ‘Toerisme moet je zien als een middel niet als een doel. Het is een middel waarmee je de eigen bewoners van het gebied belangrijke voorzieningen kunt bieden. Zo zijn het Groninger Museum en het Forum, niet alleen toeristische trekpleisters, maar ze zijn ook voor de mensen in het gebied zelf van groot belang.’
We hebben geen behoefte aan het overtoerisme van Amsterdam
Barbara Risselada, Marketing Groningen

Investeren in winkels en restaurants

Hetzelfde geldt ook voor de betere winkels en de restaurants. Investeren in deze voorzieningen die ook toeristen trekken, kan bijvoorbeeld de leefbaarheid op het Groninger platteland volgens Risselada een boost geven.
Ze noemt als voorbeeld het initiatief van De Graanrepubliek, waar boeren en makers van streekproducten zich in hebben verzameld. ‘We kunnen hier nog veel meer doen om het Ommeland, maar zeker ook de Waddenkust ‘beleefbaar’ te maken.’
‘We hebben geen behoefte aan het overtoerisme van Amsterdam’, vervolgt Risselada. ‘We willen kwalitatieve groei. Maar daar moet wel in worden geïnvesteerd en daarvoor doen we een beroep op Den Haag.’
Hoe groot is de toerismesector?
Toerisme is in Nederland goed voor zo’n 800.000 banen (2019) en de sector maakt 4 procent uit van de nationale economie. In Groningen werkten er voor corona 18.700 mensen in de sector. Dat aantal daalde in 2020 met meer dan duizend personen.

Iconen op het platteland

Toerisme mag volgens Risselada niet alleen een zaak zijn van gemeenten en provincies, zoals nu. ‘De landelijke overheid moet bijdragen. Zodat we ook op het platteland iconen kunnen creëren, zoals de stad het Forum en het Groninger Museum heeft.’
Het geld van het Toerisme Transformatiefonds zou allereerst moeten gaan naar ondernemers die vanwege corona in de knel zitten. De investeringen moeten gedaan worden in nieuwe attracties en verblijfsaccommodaties en in verduurzaming van vakantieparken en toeristische trekpleisters. Maar ook in treinverbindingen om daarmee vliegverkeer terug te dringen.

Ook provincie mag er een schep bovenop doen

Risselada zegt dat de provincie toerisme met de onlangs verschenen Strategische Visie Vrijetijdseconomie meer prioriteit heeft gegeven, maar dat wordt volgens haar onvoldoende vertaald in budget voor de sector. ‘Groningen heeft voor drie jaar 3,7 miljoen gereserveerd, Friesland trekt er 5,8 miljoen per jaar voor uit.’