Instellingen

Hoe veel vogels redt een zwarte wiek op een windmolen in Eemshaven?

Zeven windmolens in de Eemshaven krijgen een zwarte wiek
Zeven windmolens in de Eemshaven krijgen een zwarte wiek © Waterschap Noorderzijlvest
Zeven windmolens in Eemshaven krijgen volgend jaar één zwarte wiek. Die ene zwarte wiek zou het aantal vogelslachtoffers moeten verminderen.
Of dat ook het geval is, wordt de komende drie jaar onderzocht.
Het onderzoek volgt na een kleinere proef op het Noorse eiland Smøla. Daar is bij vier molens een wiek zwart geverfd en het aantal vogelslachtoffers daalde met zeventig procent.

Dode vogels tellen

Dit Groningse onderzoek is in september al gestart door wekelijks het aantal vogelslachtoffers bij de windmolens te tellen. Na een jaar is er naar verwachting voldoende data verzameld om bij zeven molens een wiek zwart te verven. Bij diezelfde molens wordt vervolgens twee jaar lang opnieuw het aantal vogelslachtoffers geteld.
Hoe werkt het?
Vogels kunnen de wiek beter zien als hij zwart is, zo blijkt uit experimenten. Dit heeft te maken met de manier waarop vogels de bewegende wieken zien. Als die snel draaien, kunnen de drie wieken als het ware ‘samenvloeien’ tot een wazige schijf die door de vogels mogelijk wordt geïnterpreteerd als een veilig gebied om doorheen te vliegen. Het zwart verven van één wiek zorgt er voor dat het patroon onderbroken wordt en de vogels dat beter kunnen zien.
Het zwart verven van een wiek kan een relatief goedkope manier zijn om het aantal vogelslachtoffers te beperken en tegelijkertijd geen rendementsverlies te lijden. Maar of de zwarte wiek net zo'n succes wordt als in Noorwegen moet nog blijken. Zo komen er in Nederland andere vogelsoorten voor, speelt de vogeltrek een rol en is ook het landschap heel anders.

Helft minder doden

Waddenecoloog Allix Brenninkmeijer van de provincie Groningen rekent op een succes, maar niet zo groot als in Noorwegen. 'We denken dat de aanvaringen met ongeveer de helft te kunnen doen afnemen', schat hij in. In Eemshaven betekent dat echter wel wat.
'In Nederland maakt een windmolen gemiddeld twintig slachtoffers per molen per jaar, in Eemshaven is dat al gemiddeld dertig. Maar er zijn ook twee molens aan de rand van het Wad die alleen al meer dan honderd slachtoffers maken per molen per jaar.'

Zes ton

Het onderzoek is een initiatief van energiemaatschappij RWE en de provincie Groningen in samenwerking met andere provincies en twee ministeries. Het onderzoek kost 600.000 euro, waarvan de overheden tweederde voor hun rekening nemen.