RTV Noord-medewerkster overspoeld met reacties na kijkje in inbox

Maartje Ettema in een uitzending van Noord Vandaag. De reacties zijn erin gephotoshopt.
Maartje Ettema in een uitzending van Noord Vandaag. De reacties zijn erin gephotoshopt. © RTV Noord/beeldbewerking Sikkom
Maartje Ettema (30), radioproducer en sidekick bij RTV Noord, besloot vrijdag ongepaste opmerkingen in haar berichteninbox op Facebook te delen met de wereld. Het levert haar naast steunbetuigingen van andere (media)vrouwen ook een nieuw probleem op.
Naar aanleiding van de misstanden rondom tv-programma The Voice of Holland is er een beerput opengegaan. Ook in de noordelijke mediawereld hebben vrouwen, vooral als ze in beeld zijn, te maken met grensoverschrijdend gedrag. Seksueel getint commentaar via Facebook of Facebook Messenger is schering en inslag. Zoals: ‘volgende aflevering in string!’ of 'die jurk had je wel gestaan als je iets aan je buste had gedaan’.
‘Opmerkingen van deze aard zijn niet te tolereren’, zegt RTV Noord-directeur Pieter Sijpersma. ‘Dit is buitengewoon vervelend en beledigend voor alle vrouwen en we kunnen dit niet over onze kant laten gaan. Mannen die dit doen moeten hiermee stoppen.’

'Ik sta daar niet voor hun genot'

Sijpersma steunt Maartje Ettema volledig in haar actie. Zij maakte vrijdag een deel van haar berichteninbox openbaar op Facebook. Een bloemlezing uit de afgelopen zes jaar aan commentaar, inclusief namen van de online belagers. Van de kleur van haar ondergoed tot haar kledingstijl: verschillende mannen vonden het nodig haar daarop aan te spreken. ‘Belachelijk. Ik sta daar niet voor hun genot. Het is zo banaal', zegt ze.
Een greep uit de reacties die vrouwen van de redactie van RTV Noord krijgen op Facebook
Een greep uit de reacties die vrouwen van de redactie van RTV Noord krijgen op Facebook © RTV Noord
Zij is niet de enige die het zat is. Verslaggever en presentator Mirre van de Klok (25), werkzaam bij stadsomroep OOG TV, heeft diepe bewondering voor Ettema’s actie. ‘Ik dacht: you go girl, wat een ballen heb jij om dit zo open te gooien.’
Zelf krijgt ze bijna dagelijks intimiderende berichten van mannen. ‘Laatst opende ik mijn inbox op Instagram en zag ik dat een vreemde man een hele rits foto’s had gestuurd. Die had hij van mij gemaakt terwijl ik op straat aan het filmen en interviewen was. Ik had niet eens door dat ik gefotografeerd werd. Dat is ook het enge eraan: je bent aan het werk en dit gebeurt gewoon.’
Daarnaast krijgt ze ongewenste reacties op straat. ‘Als ik mijn items monteer, moet ik vaak de geluiden van mannen die me nafluiten eruit knippen. Dat is toch niet normaal?’
Noord Vandaag-presentatrice Léonie Albers scrollde naar aanleiding van Ettema's post ook door haar berichteninbox. Ze schrok van de inhoud: ook zij heeft de afgelopen jaren veel seksueel getinte berichten gekregen van onbekende mannen. 'Ik lees eigenlijk mijn inbox niet meer door dit soort berichten en ben voorzichtiger geworden in wat ik deel. Maar gelukkig krijg ik ook een heleboel lieve complimenten en suggesties van kijkers. Dat zijn er veel meer dan de vervelende opmerkingen.'
Denk maar niet dat mijn mannelijke collega dit soort opmerkingen krijgt
Mirre van de Klok - OOG TV

Beoordeeld worden op je uiterlijk in plaats van inhoud

Zowel Ettema als Van de Klok vinden het vervelend dat ze vanwege dit soort opmerkingen in hun werk zich 'hyperbewust' zijn van hun uiterlijk en hoe ze overkomen. ‘Denk maar niet dat mijn mannelijke collega dit soort opmerkingen krijgt’, zegt Van de Klok. ‘Ik hou er toch rekening mee in mijn kledingkeuze en daar baal ik wel van. Ik word beoordeeld op mijn uiterlijk in plaats van mijn inhoud.’
Ettema, die in de radiostudio werkt en daardoor overdag op tv rechtstreeks in beeld te volgen is, onderschrijft dat. ‘Dan krijg je berichtjes van mannen die zeggen: doe je haar los, of iets dergelijks. Misschien wilde ik op dat moment wel mijn haar los doen, maar dan doe ik het juist niet. Ik wil ze niet de indruk geven dat ik naar ze luister.’
Blokkeren? Waarom moet ik dat doen? Zij moeten zich maar gedragen
Maartje Ettema - RTV Noord

Intimiderende berichten

Het feit dat veel van deze berichten in de privé-inbox op sociale media binnenkomen, maakt het intimiderend. Ettema heeft er daarom voor gekozen om de berichtenapp van Facebook te verwijderen van haar telefoon. ‘Ik kan ze ook wel blokkeren, maar wat een gedoe is dat. En bovendien: waarom moet ik dat doen? Zij moeten zich maar gedragen.’
Ze deelde de berichten met namen van de afzenders. ‘Dat heb ik gedaan om duidelijk te maken dat ik het niet meer pik. En mensen kunnen zo zien dat het bijvoorbeeld ook je buurman kan zijn die dit soort berichten stuurt.’

Bakken reacties na het delen ervan

Ettema is overspoeld met reacties na haar Facebook post, zowel positief als negatief. Daarnaast is de stroom vervelende berichten toegenomen en zijn haar privégegevens op social media gedeeld. Hierover is contact met de politie.
Ik ging na het stappen mijn huis binnen en hoorde: 'Oh, daar woon je dus'
Mirre van de Klok - OOG TV

'Ga naar de politie'

Dat is ook wat advocaat Viviënne Verlinden van advocatenkantoor HS26 uit Groningen aanraadt. ‘Bewaar dergelijke berichten en zorg dat je een dossier opbouwt. Doe bij ernstige of herhaalde berichten aangifte bij de politie.’
Ze heeft er begrip voor dat Ettema de berichten op haar persoonlijke Facebookaccount niet geanonimiseerd heeft. ‘Wel moet je als omroep afwegen of anonimiseren nodig is. Een afzender van zulke berichten kan naar de rechter stappen, omdat hij vindt dat er sprake is van laster en smaad als dit openbaar gemaakt wordt.’
De wereld op zijn kop, vindt Mirre van de Klok. ‘Wat ik nu doe is reacties verwijderen. Maar het zou allemaal niet nodig moeten zijn. Deze mannen moeten hiermee ophouden.'
Bang is Van de Klok over het algemeen niet. Maar toch: ’s avonds op straat krijgen woorden een ander karakter. 'Ik ging eens na het stappen mijn huis binnen en hoorde toen iemand roepen: 'Oh, daar woon je dus.' Dat is niet prettig. Want ik weet: als er echt iets gebeurt, ga ik dat niet winnen.'
Ze overweegt om actie te ondernemen tegen deze praktijken. 'Ik ga er in ieder geval goed over nadenken. Ik ben er echt klaar mee.'