Groningse richt haar huis in voor Oekraïners op de vlucht

Oekraïners op de vlucht
Oekraïners op de vlucht © ANP
Toen de ontwikkelingen in Oekraïne vorige week ineens een dramatische wending kregen, gingen Fronique Oosterhof en haar man met elkaar in overleg. 'Wat nou als er op ons een beroep wordt gedaan?' Lang hoefden ze er niet over na te denken: 'Ja!'
Oosterhof en haar man zijn van plan om Oekraïense vluchtelingen in huis in Stad te nemen, mocht dat nodig zijn. 'De kinderen zijn het huis uit, we hebben één of twee kamers die we daar voor kunnen inrichten', zegt ze. 'We zeiden: laten we dat doen.'
We hopen het met elkaar te kunnen oppakken
Fronique Oosterhof
Mensen helpen is niet vreemd voor Oosterhof, toch heeft ze nooit eerder haar huis opengesteld voor vluchtelingen. 'We hebben ons wel ingezet voor vluchtelingen en de pardonregeling voor kinderen, maar nooit ons huis ter beschikking gesteld', zegt Oosterhof. 'We zijn ooit in Oekraïne geweest, dan heb je er meer mee dan bij andere problemen.'

Landelijke coördinatie

Of ze uiteindelijk Oekraïense vluchtelingen in huis krijgt, is nog niet zeker. 'Er is momenteel nog niets concreets', zegt ze. 'Onze dochter was in contact met iemand die mogelijk naar hier zou komen.'
In de opvang van Oekraïense vluchtelingen staat ze niet alleen, ook haar buren hebben al aangegeven hun huis open te stellen. 'Onze buren hebben ook al uitgesproken het te willen doen en daarnaast zijn we bezig met het organiseren van hulpgoederen. We hopen het met elkaar te kunnen oppakken.' Oosterhof hoopt op landelijke coördinatie van Oekraïense vluchtelingen.
Als het proeflogeren goed gaat dan kan het logeren beginnen
Robert Zaal - Takecarebnb
Het Gronings Tweede Kamerlid Anne Kuik (CDA) bepleitte dinsdagavond in het NPO1-programma Op1 dat er een opvangambassadeur moet komen. 'Met militaire precisie moet dit worden aangestuurd. Dat moet iemand zijn met daadkracht en die een crisis kan managen.' Zelf heeft Kuik al berichten gehad van mensen die willen weten waar ze moeten zijn om zich aan te melden om vluchtelingen op te vangen.
In Noord Vandaag werd ook gepraat over de situatie in Oekraïne:
'Oekraïners staan in overlevingsmodus, de echte klap komt pas later'

'Houd je hoofd koel'

Robert Zaal van Takecarebnb is blij dat zoveel mensen zich aanmelden, maar trapt ook hard op de rem. 'Wij zeggen hier altijd: 'Je moet een warm hart hebben en een koel hoofd', je moet namelijk heel goed nadenken voor je iemand in huis haalt.'
Takecarebnb bestaat sinds 2015 en zij koppelen vluchtelingen aan gastgezinnen. In hun eerste jaar waren dat Syrische vluchtelingen, vorig jaar Afghanen en nu Oekraïners.
Het aanmeldcentrum in Ter Apel
Het aanmeldcentrum in Ter Apel © FPS/Jos Schuurman
'Sommige mensen hebben voorwaarden. Mensen willen of alleen een gezin, of alleen een vrouw en weer anderen hebben een huisdier waar rekening mee gehouden moet worden', zegt Zaal. 'Wij stellen de mensen aan elkaar voor en laten ze dan bijvoorbeeld een weekend op proef logeren. Als dat goed gaat dan kan het logeren beginnen.' Volgens Zaal voorkomt het goed aan elkaar koppelen van mensen teleurstellingen.

Procedures en regelingen

Niet alleen het niet bij elkaar passen kan problemen opleveren, volgens Zaal. 'Je moet goed nadenken. Er kunnen emotionele aspecten meespelen, want iemand kan namelijk boos zijn of verdrietig. Maar er zijn ook veel praktische dingen waar rekening mee gehouden moet worden: gewoon simpele dingen over wie er als eerste gaat douchen of waar de kinderen naar de opvang kunnen.'
Vluchtelingen uit Oekraïne leveren andere problemen op dan vluchtelingen uit Syrië. Mensen uit Oekraïne mogen namelijk negentig dagen in Nederland verblijven zonder zich te hoeven melden bij het aanmeldcentrum in Ter Apel, iets wat de Afghanen en Syriërs wel moesten.
De veerkracht van de mensen kan groot zijn
Iryna Savenko - psychiater van Oekraïense komaf
'Voor mensen die zich aanmelden via Ter Apel zijn er procedures en regelingen. Daar hoef je geen rekening te houden met dingen als zorg en onderwijs, dat wordt geregeld', weet Zaal. 'Voor mensen die rechtstreeks iemand in huis nemen, zijn die er niet direct. Dan moet je improviseren.' Zijn advies is dus ook aan een ieder die iemand in huis willen nemen om zich te melden bij een organisatie zoals Takecarebnb.

Geen vluchtelingen

Iryna Savenko is van oorsprong Oekraïense en tegenwoordig psychiater in Groningen. Volgens haar is het belangrijk dat wanneer je mensen in huis wil nemen dat je ze laat meedraaien in het gezin. 'Het is belangrijk dat je ze een stukje privacy gunt, maar betrek ze bij alles.'
Iryna Savenko
Iryna Savenko © RTV Noord
Ze wil ook aangeven dat lang niet iedereen die naar Nederland komt getraumatiseerd is. 'De veerkracht van de mensen kan groot zijn', zegt Savenko.
Voor haar is wel duidelijk dat er uiteindelijk Oekraïners naar Groningen komen. 'De stroom aan mensen is zo groot, dat dringt ook door tot Groningen.' Zelf spreekt ze overigens niet van vluchtelingen. 'Ze mogen hier langer dan de negentig dagen blijven, maar als de oorlog voorbij is gaan ze weer terug. Ze zullen hier niet blijven.'