Oekraïense kinderen kunnen nauwelijks les krijgen door lerarentekort

© Jerry Lampen/ANP
De komst van Oekraïense oorlogsvluchtelingen leidt tot zorgen in het onderwijs. Scholen willen de kinderen graag opvangen, maar er zijn onvoldoende leerkrachten om hen allemaal les te geven.
'We doen op iedereen, ook gepensioneerden, een beroep om bij te springen in deze noodsituatie', zegt bestuursvoorzitter Geert Bijleveld van scholenstichting Marenland.

Tekort voor regulier onderwijs

Donderdag kwam een groep van dertig Oekraïense vluchtelingen aan in een hotel in Delfzijl, waar Marenland actief is. Daar komen nog zestig vrouwen en kinderen bij. Het is de bedoeling dat de kinderen in de havenstad naar school gaan, maar er is vrijwel geen plek.
'We hebben al moeite om leerkrachten te vinden voor het reguliere onderwijs, laat staan voor deze groep', zegt Bijleveld. 'We hebben net corona achter de rug, toen hebben we al veel gevraagd van de leerkrachten. Nog steeds zijn er tekorten, dus het wordt roeien met de riemen die we hebben.'

Breder probleem

Het probleem speelt niet alleen in Groningen, maar volgens LOWAN (de landelijke organisatie voor ondersteuning en onderwijs aan nieuwkomers) in het hele land. Volgens woordvoerder Lenneke Grobbe zijn er drie oplossingen:
'Oekraïense kinderen gaan in eerste instantie naar een nieuwkomersschool. Zit deze vol, dan gaan deze kinderen naar een reguliere school, met hulp van de kennis en expertise van een nieuwkomersschool. Bij een grote opvanglocatie, bijvoorbeeld een hotel, moet dáár een onderwijslocatie gecreëerd worden.'
Wat is een nieuwkomersschool?
De naam zegt het eigenlijk al: het is een school voor kinderen die nieuw naar Nederland zijn gekomen, bijvoorbeeld kinderen van asielzoekers of arbeidsmigranten. Zij spreken onze taal niet en kunnen daardoor niet aan het reguliere onderwijs deelnemen. Op een nieuwkomersschool leren ze in snel tempo de Nederlandse taal.

In de provincie Groningen zijn acht nieuwkomersscholen: De Heerdstee en de Borgmanschool in Groningen, de Oosterschool in Bellingwolde, De Springplank in Marum, De Viermaster in Veendam, Taalschool Midden-Groningen in Hoogezand, De Neuteboomschool in Stadskanaal en de Interschool in Ter Apel.

Geen onwil

Ook op de nieuwkomersscholen is weinig plek voor de kinderen uit Oekraïne, ziet bovenbouwcoördinator Frank Panneman van De Viermaster: 'Personeel is het grootste probleem, dat is bijna niet te vinden. Onwil om die kinderen op te vangen is er absoluut niet, maar het moet ook kunnen.'
Komende maandag heeft de school een overleg met alle directeuren om de kinderen onder te brengen. 'We hebben nu een aantal anderstalige leerlingen die door een onderwijsassistent worden begeleid. Dat is wel uit te breiden, maar niet oneindig natuurlijk. We kunnen hier een aantal opvangen, maar hoeveel is lastig in te schatten.'

Online verbinding met Oekraïense scholen

Bijleveld van scholenstichting Marenland hoopt dat er tussen de Oekraïense vluchtelingen ook docenten zitten. Daarmee kunnen aparte klassen worden gevormd. 'Daarnaast zouden kinderen online les kunnen krijgen met leerkrachten die nu in Oekraïne zitten. Want een ander groot probleem is de taalbarrière.'
De bestuurder heeft maandag een gesprek met de gemeente en Veiligheidsregio Groningen om de komst van de tientallen Oekraïense kinderen te bespreken: 'Het is niet alleen het lerarentekort, ook het vervoer en de middelen voor online onderwijs moeten we regelen. Er moet van alles gebeuren om voor elkaar te krijgen dat ze zo snel mogelijk onderwijs kunnen krijgen.'