Coalitie in Het Hogeland is nog geen uitgemaakte zaak

Het duidingsdebat van maandagavond in gemeente Het Hogeland met alle gekozen partijen
Het duidingsdebat van maandagavond in gemeente Het Hogeland met alle gekozen partijen © Jeroen Berkenbosch/RTV Noord
GemeenteBelangen Het Hogeland heeft nog niet veel prijsgegeven tijdens het debat waarin de gemeenteraadsverkiezingen zijn geduid. De grootste partij in de gemeente vindt dat het nog geen uitgemaakte zaak is welke partijen de coalitie gaan vormen en zegt dat iedereen aan de onderhandelingstafel mee mag doen. 'Normaal drink ik twee kopjes koffie op een dag, maar woensdag worden dat er veel meer', laat GB-lijsttrekker Eltjo Dijkhuis weten.
Deze week wil de partij namelijk al een eerste verkenning doen. 'We gaan kijken wat onze beste partners zijn. Dat is een zware, maar ook leuke verantwoordelijkheid', laat Dijkhuis tijdens het debat weten.
Zijn partij wil vooral bekijken met welke andere partij ze goed kunnen samenwerken. 'We gaan niet zozeer kijken naar de partijstandpunten, want die komen nagenoeg overeen met elkaar. We willen vooral weten wie betrouwbaar is, wat partijdoelen zijn en waar we goed mee kunnen besturen.'
GemeenteBelangen behield haar acht zetels vorige week. Het CDA ging van zes naar vier, terwijl ChristenUnie en PvdA op vier zetels bleven staan. GroenLinks behield drie zetels en de VVD ging van twee naar één. Hogeland Lokaal Centraal kreeg drie zetels en Hogeland Lokaal Sociaal kwam op twee zetels te staan.
GemeenteBelangen-lijsttrekker Eltjo Dijkhuis
GemeenteBelangen-lijsttrekker Eltjo Dijkhuis © Jeroen Berkenbosch/RTV Noord
Het is voor de lokale partij dus geen uitgemaakte zaak dat de coalitie die er was, straks gehandhaafd blijft. De afgelopen drie jaren was er een samenwerking met de PvdA, de ChristenUnie en het CDA. Maar vooral die laatste partij heeft een 'behoorlijke tik gehad' van de kiezer volgens Dijkhuis. 'Daar moeten we lessen uit trekken.'

Samen door

Het CDA hoopt wel desondanks wel weer op een plek in de coalitie en ziet het inleveren van twee zetels niet als een probleem om met dezelfde partijen vier jaar verder te gaan.
'De kiezer heeft een duidelijk signaal afgegeven. De huidige coalitie bestaat weer uit de vier grootste partijen. Daarmee is het vertrouwen uitgesproken', vindt CDA-lijsttrekker Kristel Rutgers. Ze kan nog niet echt een oorzaak voor het zetelverlies aanwijzen. 'De kiezer heeft afgerekend en misschien hebben we de afgelopen jaren niet goed uitgelegd waarom we bepaalde keuzes hebben gemaakt. Dat gaan we de komende jaren beter doen.'
CDA-lijsttrekker Kristel Rutgers
CDA-lijsttrekker Kristel Rutgers © Jeroen Berkenbosch/RTV Noord

Veel koekjes bij de koffie

Er werd een hoop geflirt en gebrainstormd over de vorming van een nieuwe coalitie. Zo ziet Nannet Gijzen haar partij, de ChristenUnie, als een betrouwbare partner met mensen die verstand van zaken hebben. De PvdA ziet zichzelf ook als een goede partner en heeft zelfs al wat ideeën om de gemeente beter te besturen en inwoners meer te betrekken bij de besluiten die moeten worden genomen.
'En we doen ook even een extra koekje bij de koffie', grapt PvdA-lijsttrekker Mariëtte de Visser. 'Als je naar de getallen kijkt, dan zijn er veel combinaties qua coalitie mogelijk, maar ook de huidige is een optie. Het is aan GemeenteBelangen om hier een keuze in te maken. Wij willen graag meedoen.'
PvdA-lijsttrekker Mariëtte de Visser
PvdA-lijsttrekker Mariëtte de Visser © Jeroen Berkenbosch/RTV Noord
Hogeland Lokaal Centraal maakt het niet zoveel uit of ze in de coalitie of oppositie zitten. Rolf van Bruggen zou het mooi vinden als ze in een college plaats kunnen nemen, om zo het verkiezingsprogramma waar te kunnen maken.
'Maar dat kan ook vanuit de oppositie', zegt Van Bruggen. 'Als nieuwelingen is het makkelijk praten; we hebben niks verkeerd gedaan, maar ook nog niks goed gedaan. We moeten het nu waarmaken en dat willen we constructief met de andere partijen gaan doen.'
Het aanwezige publiek tijdens het duidingsdebat
Het aanwezige publiek tijdens het duidingsdebat © Jeroen Berkenbosch/RTV Noord

Betere samenwerking

Hogeland Lokaal Sociaal en de VVD, die tijdens de vorige raadsperiode in de oppositie zaten, gaven tijdens het duidingsdebat aan dat ze hopen op een betere samenwerking met de gehele raad. Met name de VVD gaf aan te voelen dat er soms niet goed naar hen geluisterd werd, bijvoorbeeld als het ging om meer informatie en betere sturing op grote projecten.
VVD'er Stefan van Keijzerswaard
VVD'er Stefan van Keijzerswaard © Jeroen Berkenbosch/RTV Noord

Zoektocht

'We hebben een hoop gehoord van de andere partijen vanavond', laat Dijkhuis na het duidingsdebat weten. 'We gaan elkaar de komende dagen diep in de ogen kijken en zoeken naar overeenkomsten.' Doorgaan met dezelfde partijen is voor GemeenteBelangen dus niet zomaar koek en ei.
'Het zou heel simpel zijn als de uitslag net zoals drie jaar geleden wordt, maar dat is echt anders. We zien dat een nieuwe partij zoals Hogeland Lokaal Sociaal tien procent van de stemmen heeft gehaald. De partijen die groot geworden zijn waren niet vertegenwoordigd in de raad en daar moeten we lessen uit trekken en iets mee doen’, legt Dijkhuis uit. 'Wij willen rekening houden met de stem van de kiezer en dat signaal serieus nemen en gaan dus ook met hen in gesprek.'

Functie elders?

Beoogd GemeenteBelangen-fractievoorzitter Roelf Torringa beaamt dit standpunt van de partij. Hij zat in de zaal druk notities te maken tijdens het duidingsdebat: 'Nee, ik schrijf geen woorden op zoals functie elders', verwijzende naar het moment bij de regeringsformatie, waarin een verkenner gefotografeerd werd met de aantekeningen waarop te lezen was: ‘Omtzigt, functie elders.' Dat veroorzaakte commotie na de Tweede Kamerverkiezingen.
'Dit is voor mij gewoon een geheugensteuntje om terug te lezen wat de partijen vanavond gezegd hebben. We gaan serieus in gesprek met alle partijen.'
Beoogd fractievoorzitter Roelf Torringa maakt aantekeningen tijdens het duidingsdebat
Beoogd fractievoorzitter Roelf Torringa maakt aantekeningen tijdens het duidingsdebat © Jeroen Berkenbosch/RTV Noord