Steeds meer e-bikers gewond: 'Een helmplicht voor risicogroepen zou goed zijn'

Agenten kijken naar een beschadigde e-bike nadat de bestuurder in botsing kwam met een automobilist
Agenten kijken naar een beschadigde e-bike nadat de bestuurder in botsing kwam met een automobilist © ANP
Het aantal fietsers dat bij een ongeluk ernstig gewond raakt, is de afgelopen tien jaar met bijna een derde toegenomen. Dat blijkt uit onderzoek van VeiligheidNL. Bijna de helft van de slachtoffers is ouder dan 55 jaar, maar ook jongeren zijn steeds vaker betrokken bij ongevallen. De elektrische fiets speelt steeds vaker een rol in de ongelukken. Steeds meer e-bikers raken gewond: 'Een helmplicht voor risicogroepen zou goed zijn'
Joukje van der Naalt, neuroloog in het UMCG, bevestigt de toenemende cijfers op basis van wat ze in het ziekenhuis ziet. 'Er komen steeds meer slachtoffers van fietsongelukken binnen. Het zijn steeds vaker ouderen en met name ouderen op de e-bike', zegt ze. Het beeld dat je bij verkeersslachtoffers meteen denkt aan betrokkenen van een auto-ongeval, is volgens haar dan ook achterhaald. 'Het zijn steeds vaker fietsers en bromfietsers. Ouderen, maar ook vaak jongeren tot twintig jaar.'
Steeds meer e-bikers gewond: 'Een helmplicht voor risicogroepen zou goed zijn'

Problemen met geheugen en aandacht

Volgens Van der Naalt komen er in het UMCG jaarlijks tientallen letselgevallen binnen, waarbij er schade aan het hoofd is. 'Als je een gewone hersenschudding oploopt, ben je even in de war, heb je een paar dagen hoofdpijn en dat is het. Maar als je wat harder valt, kunnen er allerlei kwetsuren ontstaan. Dat betekent dat je langer problemen kunt krijgen met je geheugen en je aandacht. Je kunt je voorstellen dat ouderen al iets van hun reservecapaciteit hebben ingeleverd en zo'n kwetsuur er eigenlijk niet bij kunnen hebben.'
Een helm zou veel ellende kunnen voorkomen, denkt de neuroloog. 'Onderzoeken laten in ieder geval zien dat er dan minder schade kan ontstaan als je valt. En ouderen zijn zeker een kwetsbare groep die een helm op zou moeten doen.'
Een algehele helmplicht voor iedereen met bijvoorbeeld een e-bike hoeft van Van der Naalt niet. 'Ik zou kiezen voor bepaalde doelgroepen en je moet een helm op doen als je bij een risicogroep hoort. Dan denk ik aan ouderen, jongeren die nog moeten leren fietsen, maar ook fietsers die snelheid maken.'

Stilstaan bij belang van hoofdbescherming

Tijdens de Landelijke Dag van de Fietshelm, die woensdag 20 april gehouden wordt, is het UMCG een van de organisaties die stilstaat bij het belang van hoofdbescherming als je een snel vervoersmiddel bestuurt.
'Zo staan er mensen bij fietsenkelders om fietsers bewust te maken van het dragen van een helm, er zijn ziekenhuizen die een helm aanbieden tegen een gereduceerd tarief, in Groningen komt het Megabrein van de Hersenstichting te staan, er komt een demonstratie van BMX'ers die de risico's bespreekbaar maken en er is een webinar in Zwolle.'
'De groepsdruk om een helm niet te dragen is groter om wel een helm te dragen', stipt Van der Naalt aan als imagoprobleem. 'Je wordt belachelijk gevonden als je één draagt. En dat moet anders.'
'Investeer in educatie e-bikers'

Nieuw in de cijfers is een stijging van het risico op fietsongevallen onder middelbare scholieren op de elektrische fiets. Bij ouderen is dat risico even hoog als bij gebruik van een gewone fiets. Volgens de Fietsersbond, de ANWB en de RAI Vereniging is het belangrijk om te investeren in goede educatie van e-bikers. Remco Tekstra, manager sectie Fietsen van RAI Vereniging: 'Een elektrische fiets is een prachtige en onmisbare innovatie. Om de veiligheid verder te vergroten, is het van belang om de meer kwetsbare groepen te voorzien van goede voorlichting en tips voor veilig gebruik.'