Groningen Seaports: 'Export en overslag containers lijden onder oorlog en sancties'

Schepen in de Eemshaven
Schepen in de Eemshaven © Bas Meelker/Visit Groningen
De sancties van de Europese Unie tegen Rusland hebben ook gevolgen voor de Groninger zeehavens. Volgens Groningen Seaports lijden met name de export en overslag van containers onder de onzekerheid als gevolg van de oorlog in Oekraïne en de sancties tegen Rusland.
Groningen Seaports zegt dat ruim 2,7 miljoen ton van de 13 miljoen ton overslag vorig jaar in de Eemshaven en de haven van Delfzijl Rusland-georiënteerd was.
'Via de havens worden veel energiedragers uit Rusland geïmporteerd. Grofweg komt zo’n 74,5 procent van de kool uit Rusland, 50,1 procent van hout en kurk en 12,5 procent van staal en ijzer.'

Verbod op steenkool

Een van de sancties is het weren van Russische schepen uit alle Europese zeehavens, dus ook uit de Eemshaven en de haven van Delfzijl. Er mag bovendien geen steenkool meer uit Rusland worden geïmporteerd. Er komt een overgangsperiode van vier maanden voor reeds bestaande contracten. Die komt er op vraag van Duitsland, omdat steenkool voor hen heel belangrijk blijft. In dat geval mag er nog steenkool geleverd worden tot 10 augustus. Nieuwe contracten zijn niet meer mogelijk.
De kolencentrale van RWE in de Eemshaven is een afnemer van Russisch steenkool. Toch liet woordvoerder Marinus Tabak eerder weten geen grote problemen te verwachten door het importverbod. 'Er is voldoende steenkool en biomassa te halen uit andere landen dan Rusland', zo stelde hij.
De maatregelen, die bekend staan als sanctiepakket 5 van de Europese Unie, gaan aanstaande zondag om middernacht in.

Uitzonderingen voor specifieke producten

Schepen die onder Russische vlag varen en onder de uitzonderingsbepalingen vallen, kunnen nog steeds worden toegelaten tot de havens.
'De uitzonderingsbepalingen betreffen ladingen zoals olie en gas, geraffineerde olieproducten en een aantal ertsen, farmaceutische en medische producten, agrarische en voedselproducten, producten voor civiele nucleaire toepassingen en voor schepen op humanitaire gronden', aldus Seaports.

'Sancties gericht op schepen, niet op bemanningsleden'

De havenmeester is verantwoordelijk voor de uitvoering van het toelatingsbeleid tot de haven. Bij Groningen Seaports is dat Pieter van der Wal. Voor het uitvoeren van de sancties staat hij in nauw contact met agentschappen, rederijen en kade-eigenaren.
'We weten van tevoren welk Russisch schip naar de Eemshaven probeert te gaan. We worden bijgestaan door de kustwacht: die houdt bij welke Russische schepen waar zijn. Die informatie ontvangen wij ook.'
In Delfzijl ligt momenteel een Russisch schip met aluminium. 'Dat staat op de lijst van uitzonderingen, dus dat schip mag doorgaan met lossen, ook als de sancties zijn ingegaan', legt Van der Wal uit.
Van der Wal wil een misverstand de wereld uithelpen. 'De sancties zijn puur gericht op schepen met Russische vlag. Er zijn lokale rederijen in Delfzijl die Russische bemanningsleden aan boord hebben. Het gaat dus niet om die mensen, maar om Russische schepen.'

Verantwoordelijkheid Nederlandse regering

Groningen Seaports laat verder weten dat het geen zelfstandig beleid voert naar aanleiding van de oorlog in Oekraïne.
'Het havenbedrijf heeft ook niet de bevoegdheid om bijvoorbeeld beperkingen op te leggen aan bedrijven. Die verantwoordelijkheid ligt bij de Nederlandse regering. Groningen Seaports steunt het beleid van de Nederlandse en Europese autoriteiten.'