Voorzitter enquêtecommissie bezoekt basisschool in 't Zandt: 'Het maakt echt indruk'

De commissieleden (met links, in pak, Tom van der Lee) in gesprek met leerlingen
De commissieleden (met links, in pak, Tom van der Lee) in gesprek met leerlingen © Jan Been/RTV Noord
De commissieleden van de parlementaire enquête gaswinning zijn vrijdag op bezoek in de provincie. Voorzitter Tom van der Lee (GroenLinks) bezoekt vrijdagochtend samen met een aantal andere commissieleden basisschool De Zandplaat in 't Zandt om daar met de leerlingen in gesprek te gaan.
'Ik hoop dat de kinderen vanuit hun eigen belevingswereld kunnen vertellen wat de gaswinningen, de aardbevingen en de gevolgen daarvan voor hun betekenen', vertelt Van der Lee. Hij is ook benieuwd hoe de kinderen de versterkingsactiviteiten hebben ervaren.

'Kinderen weten niet anders'

De commissie vindt het 'essentieel' om vanuit verschillende perspectieven naar de situatie te kijken. 'De indruk op jonge kinderen kan heel groot zijn. Huizinge is tien jaar geleden, dat is heel lang. Kinderen weten misschien wel niet anders. Voor hun is het een gegeven, terwijl dat voor kinderen elders in het land helemaal niet zo is', aldus de voorzitter.
Naast gesprekken met de leerlingen is er ook een presentatie
Naast gesprekken met de leerlingen is er ook een presentatie © Jan Been/RTV Noord
'We hebben tijdens de verhoren van Melissa Dales gehoord, maar ook eerder al van de kinderombudsman, dat het best een grote impact heeft op kinderen. Dat willen we ook graag van hen zelf horen.'

Nachtmerries

'Ik vind het soms wel eng', vertelt Eline Nienhuis. Zij is een van de leerlingen die aanwezig is bij het bezoek van de commissie. Stijn Bronsema vertelt dat hij van zijn hoogslaper gevallen is. 'Pijnlijk, pijnlijk, pijnlijk.' Het helpt bij de beeldschetsing van de commissieleden.
Enquêtecommissieleden bij Groningse leerlingen op bezoek
'Ze vertellen dat ze zich best wel zorgen maken', vertelt Van der Lee. 'Dat ze moeite hebben om weer in slaap te komen of nachtmerries hebben. Dat maakt echt indruk. We kunnen dit gaan gebruiken in de verhoren, maar het moet ook zeker een plek krijgen in ons rapport.'

Lessen

Eigenlijk zou het bezoek al eerder plaatsvinden, maar corona gooide roet in het eten. Achteraf wellicht beter, denkt Van der Lee: 'Nu hebben we al iets meer meegekregen en er wordt in de samenleving meer over gesproken. Misschien dat kinderen nu makkelijker met ons in gesprek gaan. Er spelen meer dingen in hun leven, dit zal vast niet het enige zijn.'
Er zijn verschillende werkelijkheden
Tom van der Lee - Voorzitter commissie parlementaire enquête gaswinning
Van der Lee wil niet alleen verhalen horen, hij wil ook een boodschap overbrengen. 'We willen vertellen dat we heel serieus kijken naar wat er is gebeurd, hoe het heeft kunnen gebeuren maar ook wat er nog kan gebeuren om alle gevolgen zo goed mogelijk op te lossen. En dat we hier lessen uit willen trekken.'

Komt niet bij elkaar

De verhoren zijn inmiddels al een stuk op weg en veel mensen zijn gehoord. Oud-bestuurders, topambtenaren, maar ook mensen uit het gebied. 'Je ziet wel dat het veel impact heeft gehad op de mensen uit het Noorden', vertelt Van der Lee. 'En dat er vanuit verschillende perspectieven is gekeken. Er zijn ook mensen die vanuit een hele andere rol, de overheid of de oliebedrijven, op een andere manier naar het vraagstuk kijken en soms komt dat niet bij elkaar. Dan zijn er verschillende werkelijkheden.'

Frustrerend

Lang niet alle mensen die gehoord worden, hebben alles nog scherp op het netvlies staan. Oud-ministers Annemarie Jorritsma en Henk Kamp hadden soms moeite zich dingen te herinneren. 'Het is frustrerend als je probeert aan waarheidsvinding te doen en zo goed mogelijk te reconstrueren wat er is gebeurd, dat mensen zich bepaalde zaken niet meer kunnen herinneren', zegt Van der Lee daarover.
Hij voegt toe: 'Tegelijkertijd, als ik dan naar mezelf kijk, ik weet ook niet meer precies wat ik acht of tien jaar geleden tegen iemand heb gezegd. Maar belangrijke momenten en zeker unieke momenten, die herinner ik me wel.'
Het bezoek van Van der Lee begon vrijdag om 10 uur.