Kamp spreekt beschuldigingen tegen: ‘Er zijn een heleboel dingen wel goed gegaan’

Henk Kamp voormalig minister van Economische Zaken (2012-2017) loopt voor de tweede keer de Enquetezaal in
Henk Kamp voormalig minister van Economische Zaken (2012-2017) loopt voor de tweede keer de Enquetezaal in © Robin van Lonkhuijsen/ANP
Henk Kamp heeft er spijt van dat hij na de beving bij Huizinge een recordhoeveelheid gaswinning heeft toegestaan. Dat zei de oud-VVD minister van Economische Zaken maandag tijdens zijn tweede verhoor door de parlementaire enquêtecommissie.
In 2013 werd bijna 53 miljard kuub gas uit de Groninger bodem gehaald. Dat terwijl het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) juist adviseerde zo snel als mogelijk de gaswinning te beperken.
Kamp had eind 2012 het besluit kunnen nemen om de hoogte van de winning te begrenzen, maar volgens de voormalig minister was er te veel onduidelijkheid. Hij koos ervoor om veertien onderzoeken te doen en niet in te grijpen. Daar heeft hij nu spijt van. ‘Als je intensief bezig bent met zo’n dossier, gaan sommige dingen niet goed. Een aantal dingen heb ik niet goed gedaan, waaronder dit.’
Henk Kamp kwam maandag - als enige getuige - voor de tweede keer naar de Haagse Enquêtezaal. Hij was minister in een cruciale periode van het gasdossier. Hij legde de basis voor de schadeafhandeling en de versterkingsoperatie.
Zijn naam werd bovendien veelvuldig genoemd tijdens andere verhoren. Kamp zou hebben gestuurd op een hoge winning, zijn ministerie zou een ‘sluimerende oorlog’ voeren met de toezichthouder en hij zou zich laten leiden door de olie- en gasbedrijven.

'Ik deed wat ik nodig vond'

‘Tsja, ik heb wel meer dingen gehoord de afgelopen tijd, waarbij dingen beweerd worden die ik me niet herinner’, zei Kamp. Als hij het zich wel kon herinneren, rekende hij met de beschuldigingen af. Zo had hij zich niet laten leiden door Shell en Exxonmobil. ‘Zij zaten daar om zoveel en zolang mogelijk geld te verdienen, dat begreep ik heel goed. Maar ik deed wat ik zelf vond dat nodig was, en niet wat Shell vond dat nodig was.’ Ook zegt hij dat ‘er een heleboel dingen wel goed zijn gegaan.’

Versterking onderschat

Kamp erkent wel dat hij de versterkingsoperatie heeft onderschat. Het bleek een grote opgave. ‘Het was een hele zware en moeilijke periode. In de eerste, tweede én derde plaats voor de mensen in Groningen. Maar ook voor ons, degenen die de verantwoordelijkheid hadden om er iets aan te doen.
Oud-minister Kamp snapt niet dat Groningers boos op hem zijn; 'is ook heel veel wel goed gegaan'
De oud-minister maakt van de gelegenheid gebruik om het imago van zijn voormalige ministerie op te poetsen. Hij zegt bewondering te hebben voor zijn ambtenaren en de medewerkers van de NCG, het voormalige CVW en de gasbedrijven. ‘Zij hebben hun best gedaan om het tot iets goeds te brengen. Dat is in mijn periode onvoldoende gelukt en dat maakt dat ik niet wegging met het idee: dit was het dan, die klus heb ik geklaard.’

Gekke Henkie

De voormalige burgemeester van Slochteren, Geert-Jan ten Brink, heeft andere ervaringen met het ministerie van Economische Zaken. Hij omschreef maandag een onmogelijk relatie tussen de regio en Den Haag. Dat begint na de zware beving bij Huizinge. De regio wil dat Den Haag een gebaar maakt en de gaswinning verlaagt. Maar het tegenovergestelde is waar. ‘Ja, gekke Henkie. Dan ben je echt het vertrouwen kwijt.'

‘Ik koop toch geen zak drop?’

Het blijft knetteren tussen gemeenten en het Rijk. Als de versterkingsoperatie langzaam maar zeker op gang komt, hebben gemeenten meer ambtenaren nodig. Er wordt met moeite een deal gesloten over de financiering van de nieuwe bemensing. Maar dan blijkt dat gemeenten dat achteraf moeten declareren.
Oud-burgemeester van Slochteren: 'Relatie met Den Haag bleef moeizaam'
Ten Brink: ‘Dat is toch waanzin ten top? Ik koop toch geen zak drop bij de Jamin? Ik ben een overheid, bezig met de versterking om burgers te helpen. Dit kan toch niet waar zijn? Dit was bijna op het niveau van collega-overheden pesten, terwijl je ondertussen zegt dat je één overheid bent. Ammehoela, de schatkist van Den Haag is belangrijker dan de inwoners van Groningen.'

Honderden miljoenen nodig voor sluizen en gemalen

Inmiddels is de oud-burgemeester dijkgraaf bij waterschap Hunze en Aa’s. In die rol voert hij onderhandelingen met de NAM over de financiering van maatregelen die bodemdaling tegen moeten gaan. De waterschappen hebben een pot van 463 miljoen euro, maar dat is volgens Ten Brink ‘bij lange na’ niet genoeg.
Volgens de dijkgraaf zijn nog zeker honderden miljoenen nodig om nieuwe sluizen, gemalen en een zeesluis te betalen. Die zijn nodig om Groningen veilig te houden.
Ten Brink vindt het onvoorstelbaar dat er niet eerder betere afspraken over zijn gemaakt, waardoor de waterschappen de onderhandeling nu moeten voeren. Als zij er nu niet uitkomen met de NAM, ‘staan Groningers voor honderden miljoen aan de lat’ om schade door bodemdaling door gaswinning aan waterschappen te vergoeden.