Gasunie gedupeerd door miljoenenzwendel

Gasunie is in 2018 opgelicht voor bijna zeventien miljoen euro
Gasunie is in 2018 opgelicht voor bijna zeventien miljoen euro © Siebe Swart/ANP
Gasunie is in 2018 opgelicht voor bijna zeventien miljoen euro. Donderdag hoorde een Brit in de rechtbank van Rotterdam hiervoor twee jaar gevangenisstraf tegen zich eisen.
Verdachte Elio A., de 62-jarige directeur van het Ierse bedrijf Solstar, onttrok voor ruim zestien miljoen euro aan gas uit het netwerk van Gasunie Transport Services, maar zou dit bedrag nooit hebben betaald. Solstar had een licentie gekregen van Gasunie om te kunnen handelen op de gasmarkt. De licentie is volgens het Openbaar Ministerie (OM) onder valse voorwendselen verkregen.

Vervalste documenten

Gasunie is de ‘verkeersregelaar’ van het netwerk van aardgaslevering in Nederland en Duitsland. Als gasbedrijven op deze 'snelwegen' zaken willen doen, moeten ze een licentie hebben van Gasunie. Om zo’n licentie te krijgen, moet een bedrijf zijn kredietwaardigheid bewijzen. Volgens het OM heeft Solarstar documenten waaruit de kredietwaardigheid van het bedrijf moest blijken, vervalst.
Toen we hen wilden confronteren, waren ze met de noorderzon vertrokken
Michiel Bal - woordvoerder Gasunie
De verdachte stond donderdag voor de rechter in Rotterdam. Volgens het Financieele Dagblad (FD) ontkent hij schuldig te zijn aan de fraude. Hij zegt dat hij door zijn zakenpartners erin is geluisd. De zwendel kwam aan het licht toen facturen onbetaald bleven. Ondanks herhaaldelijk aandringen, betaalde Solstar geen cent.

Onraad

Volgens Gasunie is het klip en klaar dat er sprake is van fraude. ‘Het gaat om een unieke zaak’, zegt woordvoerder Michiel Bal: ‘Een disbalans (een tekort aan gas in het netwerk, redactie) komt wel vaker voor in het systeem. Meestal wordt dat onderling tussen bedrijven opgelost. Maar soms doet Gasunie dat zelf en stuurt dan een factuur naar het betrokken bedrijf, in dit geval Solstar.’
Betaling bleef uit en Gasunie rook onraad. Bal: ‘Toen we hen wilden confronteren, waren ze met de noorderzon vertrokken.’
Toen dachten we: dit klopt niet. Dit is niet onnozel, dit is oplichting
Michiel Bal - woordvoerder Gasunie
Begin 2019, krap een maand na het verstrekken van de licentie, komt de fraude aan het licht. ‘Het leek een beetje alsof ze onnozel waren en niet goed wisten wat ze deden’, zegt de Gasunie-woordvoerder over het contact met Solstar. ‘Maar toen lieten ze (Solstar, red.) de disbalans nog verder oplopen. Dat was het moment waarop we dachten: dit klopt niet. Dit is niet onnozel, dit is oplichting.’
Gasunie doet aangifte en de FIOD start een onderzoek. Dat duurt ruim 3,5 jaar. Afgelopen zomer sluit het net zich rondom directeur Elio A. en wordt hij opgepakt in Rome. A. vertelt een half jaar later in de rechtbank dat hij in de val is gelokt door zijn zakenpartners. Volgens het FD eist zijn advocaat daarom vrijspraak.
De kosten zijn doorberekend aan de afnemers. Dat zijn wij, gewone consumenten
Officier van justitie
Intussen heeft Gasunie maatregelen genomen om herhaling te voorkomen. De eisen voor een handelslicentie zijn aangescherpt en de kredietwaardigheid van gashandelaren wordt beter gecontroleerd.

Gedupeerd

Het OM rekent het de verdachte zwaar aan dat hij de gasconsument voor bijna zeventien miljoen euro gedupeerd heeft. ‘De kosten zijn uiteindelijk doorberekend aan de afnemers van gas. Dat zijn wij, gewone consumenten. Ik durf niet eens te bedenken wat de kosten waren geweest als de feiten nu hadden plaatsgevonden’, zegt de officier van justitie in een persbericht. Daarom eist het OM twee jaar celstraf tegen de verdachte.
De rechtbank in Rotterdam doet op 8 december uitspraak.