Kleine huishoudhulp-aanbieders komen in de knel: 'Gemeenten moeten tarieven verhogen' (update)

Huishoudelijke hulp ((ter illustratie, niet van Noorderzorg)
Huishoudelijke hulp ((ter illustratie, niet van Noorderzorg) © Patricia Rehe/ANP
Het aanbieden van huishoudelijke hulp is bepaald geen vetpot. Door stijgende kosten is het voor kleine bedrijven steeds lastiger het hoofd boven water te houden. De vergoeding van gemeenten moet omhoog, zeggen verschillende aanbieders na het faillissement van Noorderzorg Diensten Thuis.
Volgens Noorderzorg was de huishoudelijke hulp-tak niet langer rendabel. Op de valreep van 2022 ging het bedrijf in Uithuizen failliet. Noorderzorg had vierhonderd cliënten in de gemeenten Eemsdelta en Het Hogeland.

'Tarief is niet toereikend'

Huishoudelijke ondersteuning is bedoeld voor mensen die het huishouden niet meer zelf kunnen doen. Het gaat bijvoorbeeld om het schoonmaken van de wc, dweilen of de was doen. Vooral ouderen maken hier gebruik van. Mensen kunnen dit via de gemeente aanvragen.
In de gemeente Het Hogeland zijn naast Noorderzorg vier andere aanbieders actief: Tzorg, Beter Thuis Wonen, Miep Huishoudservice en de coöperatie Work Outcomes. Deze bedrijven krijgen een vergoeding van 32,50 euro per uur, zo blijkt uit het Besluit maatschappelijke ondersteuning voor 2023. Buurgemeenten hebben soortgelijke tarieven van rond de dertig euro. Daar moeten ze alles van betalen, van salaris tot boekhoudkosten.
'Voor dit bedrag kun je dat eigenlijk niet doen', stelt Geertje Karstens van Work Outcomes. 'Het lukt niet om een volledige bedrijfsorganisatie in te richten, medewerkers een goed salaris te geven en de hoge benzinekosten te dekken. Het tarief is niet toereikend.'

Geen simpel poetswerk

Volgens Karstens draait het tegenwoordig niet alleen meer om stofzuigen of dweilen: 'Je ziet dat ziekenhuizen nu volop bezig zijn met inhaaloperaties. Mensen worden naar huis gestuurd en zitten in het gips of hebben een kunstheup. Daardoor moet je steeds meer rekening houden met problemen van de mensen zelf. Het is geen simpel poetswerk meer.'
Ook zijn de kosten steeds hoger geworden. Benzine was afgelopen jaar fors duurder door de oorlog in Oekraïne. Daarnaast krijgt het personeel een minimumloon, dat vanaf 1 januari met tien procent verhoogd moet worden. Karstens heeft het probleem naar eigen zeggen vorig jaar samen met Noorderzorg aangekaart bij de gemeente Het Hogeland.
Als de vergoeding niet omhoog gaat, kan met Work Outcomes hetzelfde gebeuren als Noorderzorg Diensten Thuis, zegt Karstens donderdagmiddag op Radio Noord. 'Er moet dus meer geld komen, of je moet het op een andere manier regelen, bijvoorbeeld met vrijwilligers in dorpen. Dan kun je met een leuke bijverdienste je overbuurman helpen en dan houd je ook het sociale netwerk in een dorp in stand.'
Een huishoudelijke hulp-medewerker (ter illustratie, niet van Noorderzorg)
Een huishoudelijke hulp-medewerker (ter illustratie, niet van Noorderzorg) © Patricia Rehe/RTV Noord

Schaalgrootte is bepalend

Work Outcomes is in januari vorig jaar opgericht en heeft met zeven medewerkers circa 45 cliënten. Daarmee is het een kleine organisatie. Een veel grotere aanbieder in Het Hogeland is Miep Huishoudservice. Dat bedrijf zit in 186 gemeentes verspreid over ons land en heeft 13.000 cliënten.
Volgens manager zorgcontractering Maurice Wetink kun je met huishoudelijke hulp 'geen enorme bakken geld verdienen'. 'Of het tarief voldoende is, ligt aan de bedrijfsvoering. Hoe minder overheadkosten je hebt, hoe beter. Daardoor zie je dat relatief kleine zorgaanbieders het nu moeilijk hebben', zegt Wetink. 'Je moet het hebben van de schaalgrootte. Massa is kassa.'
Een andere grote speler is Beter Thuis Wonen, actief in het noorden en oosten van ons land. Een woordvoerder laat weten dat er inderdaad zeker geld bij kan vanuit de gemeenten, maar ze plaatst wel een kanttekening: 'Gemeenten zijn afhankelijk van het Rijk om daarin wat te doen.'

'Aanbieders bepalen zelf'

De gemeente Het Hogeland laat weten dat aanbieders zelf de keuze maken of ze de huishoudelijke hulp voor het genoemde tarief willen en kunnen leveren. De bedrijven komen met een voorstel en vervolgens wordt daarover onderhandeld. Uiteindelijk bepalen de aanbieders zelf of ze met een gemeente in zee gaan.
De vergoeding van 32,50 euro is volgens Het Hogeland in vergelijking met omliggende gemeenten hoger dan gemiddeld. De gemeente benadrukt dat het afhankelijk is van het Rijk om alle kosten voor zorg en thuishulp te dekken.

Op korte termijn nieuwe eigenaar

De curator van Noorderzorg Diensten Thuis liet deze week weten dat er serieuze overnamekandidaten zijn. Hij verwacht dat er binnen zes weken een nieuwe eigenaar is. Een van die overnamekandidaten is Miep Huishoudservice. Contractmanager Wetink laat weten Noorderzorg geheel of gedeeltelijk over te willen nemen. 'Alle opties liggen open', zegt hij. Ook Work Outcomes kan een deel van de cliënten en medewerkers overnemen.
De hulp voor cliënten van Noorderzorg gaat deze maand gewoon door, want het personeel wordt via het UWV doorbetaald. Het faillissement staat los van de thuiszorg en woonzorglocaties in Uithuizen, Uithuizermeeden en Delfzijl.
Update: Dit bericht is aangevuld met een reactie van de gemeente Het Hogeland.