'Sluit kolencentrales al in 2025, anders dreigt een klimaatramp'

De RWE-centrale in de Eemshaven
De RWE-centrale in de Eemshaven © Jos Schuurman/FPS
Verschillende maatschappelijke organisaties en wetenschappers roepen het kabinet op de laatste drie kolencentrales van het land, waaronder de RWE-centrale in de Eemshaven, uiterlijk in 2025 te sluiten. Dat is vijf jaar eerder dan nu het plan is.
De eerdere sluiting is nodig 'omwille van het klimaat en de volksgezondheid', stelt directeur programma’s Rob van Tilburg van Natuur & Milieu. Ook het Longfonds, Greenpeace, de Jonge Klimaatbeweging en vier hoogleraren hebben het pleidooi ondertekend.
Volgens de wet is het opwekken van energie met steenkool vanaf 2030 helemaal verboden. Het is in Nederland de meest vervuilende manier om energie op te wekken. Kolen veroorzaken zowel een hoge CO2-uitstoot als luchtvervuiling.

Meer kolenstook door oorlog

Voor de Russische inval in Oekraïne mochten de centrales ook nog maar op 35 procent van hun capaciteit draaien. Die regel was net ingegaan op 1 januari, maar werd in juni alweer opgeschort omdat zo veel mogelijk op aardgas moet worden bespaard en de stroomvoorziening toch door moet draaien. Daardoor kon ook de kolencentrale in de Eemshaven weer volop draaien. Europa wil zo snel mogelijk onafhankelijk worden van Russisch aardgas en Rusland zelf heeft de gaskraan naar veel landen ook zelf afgeknepen.

'Serieus werk maken van gasbesparing'

De organisaties achter het pleidooi vinden de extra uitstoot van de kolencentrales zorgwekkend. 'We stevenen af op een klimaatramp en kolenstook is de meest vervuilende vorm van energieproductie’, stellen ze. Volgens de organisaties kunnen de centrales gerust binnen twee jaar dicht als de overheid 'serieus werk maakt van gasbesparing', de overstap naar duurzame energie nog sneller laat gaan en in het uiterste geval de vraag opvangt met vloeibaar gas (lng).

Compensatie voor eigenaar kolencentrale

Ze verwijzen naar een doorrekening van bureau CE Delft, dat tot de conclusie kwam dat ingrijpen op het gebied van kolenstroom potentieel 'een zeer effectieve klimaatmaatregel is'. Eigenaren van kolencentrales zouden bij een ingreep op korte termijn wel compensatie moeten krijgen. Die zou volgens de organisaties wel lager moeten zijn dan de eerder opgestelde regeling, die 'te genereus' zou zijn.