Zorgorganisatie Bad Nieuweschans ver onder de maat; gemeente herplaatst cliënten

Voor de inspectie is dat aanleiding om in te grijpen. In een rapport van de inspectie valt te lezen dat Stichting Zorg en Zelfstandigheid een 'aanwijzing' krijgt. Dat houdt in dat de zorgorganisatie verplicht is binnen drie maanden maatregelen te nemen om de zorg blijvend te verbeteren. De inspectie houdt in de gaten of dat ook gebeurt.

De stichting levert op dit moment zorg aan vijf cliënten met een verstandelijke of psychiatrische beperking. Zij ontvangen zorg en ondersteuning vanuit een persoonsgebonden budget (PGB).

Het team bestaat uit een bestuurder en vier zorgverleners die werken als begeleider. De bestuurder ondersteunt de cliënten als assistent begeleider, maar heeft geen zorgachtergrond of opleiding in de zorg.

In november vorig jaar bracht de inspectie al een onverwacht bezoek aan Zorg en Zelfstandigheid. Toen werden al vele tekortkomingen vastgesteld. De bestuurder beloofde beterschap, maar daar blijkt niets van te zijn terecht gekomen.

In april klopte de inspectie opnieuw onaangekondigd op de deur. Na dat bezoek werd geconcludeerd dat nog steeds niet werd voldaan aan de gestelde normen.

De geleverde zorg past niet bij de zorgbehoefte van de cliënten en de zorgverleners zijn onvoldoende deskundig, wordt geconcludeerd. Oftewel: Zorg en Zelfstandigheid is niet in staat de zorg en begeleiding te bieden die deze mensen nodig hebben.

'De inspectie ziet gelet op deze tekortkomingen voortdurende risico's voor de kwaliteit en de veiligheid van de zorg', zo valt te lezen in het rapport.

De zorgplannen van cliënten zijn volgens de inspectie onvolledig. Het is niet duidelijk wat de zorgdoelen zijn of hoe het met de voortgang daarvan staat. Ook wordt er onvoldoende gerapporteerd, waardoor het handelen van zorgverleners niet te controleren is.

Risico's worden volgens de inspectie niet in kaart gebracht of geëvalueerd en er is geen systeem om te leren van incidenten. Medewerkers hebben onvoldoende kennis en kunde. Bovendien wordt er geen gebruik gemaakt van externe deskundigen om de kwaliteit van zorg te verhogen.

In het rapport is veel aandacht voor een van de vijf cliënten. Een man die verslaafd is aan medicatie, drugs en gamen. Hij vervuilt zijn huis, heeft geen dagbesteding en geen normaal dag- en nachtritme. De zorgorganisatie is volgens de inspectie niet in staat de zorg te bieden die voor deze cliënt nodig is.

De man vertelt aan de inspectie dat hij dagelijks harddrugs gebruikt die hij krijgt via een andere cliënt. De bestuurder weet dit volgens hem ook. Tegenover de inspectie ontkent de bestuurder dat met klem.

Ten tijde van de inspectie in april is deze cliënt net aan het verhuizen naar een woning een paar straten verderop. Zijn oude woning is sterk vervuild, zo valt te lezen in het inspectierapport: 'De vloer en een tafel liggen bezaaid met afvalzakken, lege zakjes kattenvoer, halflege blikken beschimmeld eten en drinken, (halfvolle) glazen, etensresten, asbakken, lege zakjes hard- en softdrugs, lege strips met medicatie en lege pakjes sigaretten.' Ook is er een vuil matras en een beschimmelde koelkast.

De bestuurder en een begeleider van Zorg en Zelfstandigheid geven in een gesprek met de inspectie aan dat de cliënt een 'raszwerver' is die al jaren een vaste woonplek heeft bij Zorg en Zelfstandigheid en op die manier het beste af is. Het alternatief is volgens hen dat hij weer op straat terecht komt. Ze stellen de beste intenties te hebben en alles te doen wat in hun macht ligt.

De inspectie zou op ongelukkige momenten zijn langsgekomen, waarop de verwaarloosde situatie beduidend erger was dan op andere momenten. Meermaals zou de woning zijn schoongemaakt zodat de cliënt kon beginnen met een schone lei. Andere gesprekspartners van de inspectie stellen echter dat er geen ondersteuning is bij het opruimen van de woning, het bereiden van de maaltijd of het halen van boodschappen.

Het zorgbedrijf gaat ook gebukt onder huurachterstanden, zo blijkt uit het inspectierapport. Dat is volgens de bestuurder het gevolg van financiële problemen. Zo laat hij weten overwogen te hebben een faillissement aan te vragen.

Het is niet alleen maar kommer en kwel. In het inspectierapport staan over de zorg voor de andere vier cliënten ook dingen die wel goed gaan. Zoals het helpen zoeken naar dagbesteding, het omgaan met emoties, weerbaarheid of het maken van afspraken over gezondheid. Cliënten worden geholpen bij hun dagstructuur, huishouden of financiën.

Toch heeft de inspectie er geen vertrouwen in dat Zorg en Zelfstandigheid in staat is de problemen op te lossen. Vooral omdat na het eerste bezoek er ook geen verbetering optrad. Dat is de reden voor de aanwijzing. Op grond daarvan kan de inspectie vergaande maatregelen treffen, zoals het opleggen van dwangsommen. Zorg en Zelfstandigheid heeft nog tot 19 september om orde op zaken te stellen.

De gemeente Oldambt is op de hoogte van de situatie, laat een woordvoerder desgevraagd weten. Die zegt vanwege de kwaliteit van zorg al meer dan een jaar geen PGB-indicaties meer af te geven voor de Stichting Zorg en Zelfstandigheid.

'We hebben daarom onze cliënten ook overgeplaatst naar een andere aanbieder', aldus de woordvoerder.